فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

یکی از با اهمیت‌ترین راهکارهای مقابله با بحران کم‌آبی، افزایش بهره‌وری آب در بخش کشاورزی است. در این راستا شناسایی عوامل مؤثر بر بهره‌وری آب از اهمیت بالایی در سازگاری با این موضوع برخوردار است. به همین منظور مطالعه حاضر با هدف بررسی عوامل مؤثر بر بهره‌وری آب در کشاورزان نوآور در مقایسه با کشاورزان غیر نوآور برنامه‌ریزی و انجام شده است. انجام پژوهش از نظر هدف، کاربردی، از نظر نحوه جمع‌آوری اطلاعات توصیفی- همبستگی و از نظر میزان و درجه کنترل متغیرها، میدانی است. در این مطالعه در مجموع 317 پرسشنامه تکمیل و جمع آوری شده است. کشاورزان بر اساس بهره‌وری نسبی به دو گروه کشاورزان نوآور (77 نفر (4/24%)) و کشاورزان غیر نوآور (238 نفر (6/75%)) تقسیم شده‌اند. میانگین امتیاز کل عوامل موثر بر بهره‌وری آب در کشاورزان غیر نوآور 23/1±83/2 (از امتیاز کل 5) به دست آمده است در حالی که این امتیاز در کشاورزان نوآور برابر با 36/1±42/3 (از امتیاز کل 5) بوده است. بیشترین اختلاف امتیاز (مثبت) در عوامل موثر بر بهره‌وری آب در بین کشاورزان نوآور و غیر نوآور به ترتیب مربوط به گویه‌های «دیدگاه و نگرش جامع به کلیه عوامل موجود در زنجیره تولید»، «استفاده از دستگاه کارنده مناسب» و «اجرای سامانه‌های آبیاری توسط کارشناسان مجرب» است. برای عملکرد بهتر کشاورزان به خصوص در نقاط ضعف آنان اقدامات فنی و زیربنایی و همچنین ارتقای دانش آنان مورد نیاز است. پیشنهاد می‌گردد کلاس‌های آموزشی به همین منظور برگزار گردد و از اندوخته دانش کشاورزان نوآور نیز در این کلاس‌ها استفاده گردد.