حذف آلاینده‌های نیترات، فسفات و شوری با استفاده از تالاب مصنوعی ترکیبی با گیاه نی در مقیاس پایلوت

نویسندگان

1 گروه آبیاری و زهکشی، دانشکده مهندسی علوم آب، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

2 گروه آبیاری و زهکشی، دانشکده علوم و مهندسی آب، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

3 گروه آبیاری و زهکشی، دانشکده مهندسی علوم آب، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

4 گروه آبیاری و زهکشی، دانشکده مهندسی علوم آب، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

doi
10.22059/ijswr.2021.310882.668751
چکیده

این مطالعه با هدف بررسی امکان استفاده از سامانه‌های تالاب‌مصنوعی در حذف آلاینده‌های نیترات، فسفات و شوری از زهاب کشاورزی انجام گرفته است. بدین منظور دو سامانه تالاب مصنوعی زیرسطحی با جریان عمودی و افقی در مقیاس پایلوت به صورت متوالی استفاده شد، که بستر آنها ابتدا توسط شن بادامی به ابعاد mm3-2، بعنوان ماده بستر به ارتفاع m1/0 پر شد، سپس اطراف محیط لوله زهکش به ارتفاع m2/0 از ترکیب شن و زئولیت کلینوپتیلولیت به نسبت 70 به 30 پر گردید. سامانه‌های مورد مطالعه با حضور و بدون حضور گیاه نی بررسی گردیدند و سپس با استفاده از زهاب کشاورزی حاوی آلاینده‌های نیترات، فسفات و شوری با غلظت‌های به ترتیب 80 میلی‌گرم بر لیتر، 10 میلی‌گرم بر لیتر و 12 دسی زیمنس بر متر، تاثیر انواع سامانه‌های تالاب و وجود گیاه بر بازده و راندمان حذف آلاینده‌ها مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که با ادامه روند عبور آلاینده ورودی از بستر سامانه‌ها، راندمان حذف آلاینده‌ها هم در تالاب با گیاه نی و هم فاقد گیاه کاهش می یابد. راندمان حذف آلاینده­ها به ترتیب در سامانه‌های ترکیبی افقی – عمودی، عمودی – افقی، تالاب با جریان زیر سطحی افقی و تالاب با جریان زیرسطحی عمودی با حضور گیاه نی برابر با 39/69 ، 81/65 ،  73/59 ، 94%/57 و در تالاب بدون گیاه نی برابر با  40/60، 16/57، 58/55، %91/53 محاسبه شد. در نهایت می­توان نتیجه گرفت که سیستم تالاب مصنوعی ترکیبی با جریان زیرسطحی افقی – عمودی و در حضور گیاه نی با کارائی یالاتر قادر به حذف قابل قبول آلاینده‌های نیترات، فسفات و شوری می‌باشد.