نیاز آبی گیاه ریحان در گلخانه مجهز به مبدل حرارتی

نویسندگان

1 دانشیار، گروه مهندسی آب، پردیس ابوریحان، دانشگاه تهران، ایران

2 دانشیار، گروه مهندسی آب، پردیس ابوریحان، دانشگاه تهران، ایران

3 گروه علوم باغبانی، پردیس ابوریحان، دانشگاه تهران، پاکدشت، ایران

4 دانشجوی دکتری گرایش آبیاری و زهکشی، گروه مهندسی آب، پردیس ابوریحان، دانشگاه تهران، ایران

5 دانشیار، گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، ایران

doi
10.22059/ijswr.2021.315528.668837
چکیده

بخش قابل توجهی از مصرف آب در گلخانه­ها به فرآیندهای تبخیر-تعرق و خنک­سازی گلخانه اختصاص دارد. در مناطق خشک با توجه به رواج سیستم پوشال و پنکه برای خنک­سازی، حجم زیادی از آب استفاده شده در گلخانه­ها بدون استفاده و به صورت هوای مرطوب توسط پنکه به بیرون هدایت می­شود که توسط مبدل حرارتی قابل بازیافت بوده و امکان مصرف دوباره آن با فرآیند تقطیر وجود دارد. همچنین امکان استفاده از هوای خروجی از مبدل حرارتی به منظور خنک‌سازی وجود دارد. از این رو، هدف از انجام این تحقیق، بررسی تأثیر استفاده از هوای خروجی از مبدل حرارتی به منظور خنک‌سازی داخل گلخانه بر میزان نیاز آبی گیاه ریحان در دو فصل رشد است.به این منظور دو گلخانه یکی مجهز به مبدل حرارتی و دیگری بدون مبدل حرارتی به ابعاد 6 5 مترمربع و ارتفاع 2 متر احداث گردید. نتایج نشان داد که استفاده از هوای خروجی از مبدل حرارتی برای خنک‌سازی گلخانه، باعث کاهش دمای محیط گلخانه نسبت به گلخانه بدون مبدل حرارتی شد. در دو دوره کشت، متوسط روزانه نیاز آبی گیاه ریحان برای گلخانه­های مجهز به مبدل حرارتی و بدون مبدل حرارتی به ترتیب 53/2 و 26/3 میلی­متر در کشت اول و 19/2 و 81/2 میلی­متر در کشت دوم برآورد شد که تفاوت این مقادیر معنی­دار بود. در این مطالعه مقدار عملکرد ریحان در دو گلخانه مجهز به مبدل حرارتی و بدون مبدل حرارتی طی دو دوره رشد تقریباً یکسان بود. همچنین عملکرد در دوره دوم رشد در هر دو گلخانه نسبت به دوره اول کاهش یافت. با توجه به کاهش مصرف آب و این­که مقدار قابل توجی از آب مصرفی نیز قابل بازیافت است، استفاده از مبدل حرارتی در گلخانه­ها به ویژه برای مناطق گرمسیری پیشنهاد می­گردد.