توسعه مدل شبکه بیزین هیبرید برای ارزیابی ریسک چند خطری شبکه‌های آبیاری

نویسندگان

1 دانشیار گروه مهندسی آب پردیس ابوریحان دانشگاه تهران

2 دانشجوی دکترا، گروه مهندسی آب، پردیس ابوریحان، دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 دانشیار گروه مهندسی آب پردیس ابوریحان دانشگاه تهران

doi
10.22059/ijswr.2021.314854.668823
چکیده

از آن‌جاییکه سهم عمده­ای از منابع آب برای مصارف کشاورزی استفاده می­شود لذا شبکه­های آبیاری و زهکشی اهمیت پیدا می­کند. همچنین این شبکه­ها تحت تهدید خطرات مختلف طبیعی و غیر طبیعی هستند که هرکدام از آن‌ها می­توانند عملکرد شبکه را تحت تاثیر قرار دهد. این تحقیق به دنبال توسعه مدل تحلیل ریسک سامانه توزیع آب کشاورزی با کمک شبکه­های بیزین هیبرید است. ساختار مدل بیزین هیبرید مقدار ریسک سامانه توزیع آب کشاورزی را با استفاده از اطلاعات آب ورودی به سامانه توزیع آب سطحی، تقاضای شبکه آبیاری و الگوی نوسان بخش بالادست شبکه به تفکیک جزءهای سامانه توزیع ارزیابی می­کند. خطرات تهدید کننده سامانه مشخص شده و گره­های مدل باتوجه به این خطرات و اجزای سامانه تعیین می­شود. این مدل بر روی توزیع شبکه آبیاری رودشت واقع در اصفهان مورد بررسی قرار گرفت که تحت تهدید خطرات عملکرد نادرست اپراتور و تلفات بهره­برداری است. مقادیر ریسک قسمت توزیع سامانه به طور میانگین به ترتیب برابر با 8/14 درصد و ریسک جزءها در بازه 01/0 تا 2/49 درصد محاسبه شد. نتایج نشان داد که مدل شبکه بیزین هیبرید ارزیابی ریسک سامانه توزیع آب کشاورزی، در دو بخش آموزش و آزمایش به ترتیب با مقدار جذر میانگین مربعات خطا 07/0 و 08/0 درصد و ضریب تبیین 65/0 و 63/0 دارای دقت و عملکرد مناسبی است. نتایج این تحقیق و مدل ارایه شده به بهره­برداران و تصمیم­گیران کمک می­کند تا عوامل و میزان احتمالی شکست اجزای سامانه،اطلاع پیدا کنند و برنامه­ریزی بهتری برای تخصیص آب آبیاری بر اساس ریسک‏های پیش‏بینی شده در شرایط وقوع خطرات مختلف تدوین نمایند.