اثر مصرف همزمان زغال زیستی (بیوچار) پوسته برنج و کود سولفات روی بر عملکرد، اجزای عملکرد برنج (Oryza sativa L.) رقم هاشمی و برخی خصوصیات شیمیایی خاک

نویسندگان

1 استادیار، موسسه تحقیقات برنج کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، رشت، ایران

2 دکتری زراعت موسسه تحقیقات برنج کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تنکابن، ایران

doi
10.22059/ijswr.2021.315776.668843
چکیده

کاربرد همزمان زغال زیستی و کودهای شیمیایی فناوری نوینی است که ضمن حفظ پایداری در سیستم­های تولید، به دوستداری محیط­زیست، به افزایش حاصلخیزی خاک، کارایی مصرف کود و در نتیجه به افزایش تولید پایدار برنج کمک شایانی می­کند. با این حال کاربرد زغال زیستی و کودهای حاوی روی ندرتاً در کانون توجه بوده است. بنابراین پژوهش مزرعه­ای حاضر با هدف بررسی اثر مصرف همزمان زغال زیستی پوسته برنج و روی بر عملکرد برنج رقم هاشمی و خصوصیات شیمیایی خاک به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی با سه تکرار در سال زراعی 1398 در مزرعه­های پژوهشی موسسه تحقیقات برنج کشور در رشت و ایستگاه تحقیقات برنج تنکابن انجام شد. فاکتورهای آزمایش شامل زغال زیستی در سه سطح (عدم مصرف، 20 و 40 تن در هکتار) و کود سولفات روی نیز در سه سطح (صفر، 10 و 20 کیلوگرم روی در هکتار) بود. بیشترین ارتفاع بوته (33/144 سانتی­متر)، بیشترین تعداد دانه پر در خوشه (65/81 عدد)، حداکثر وزن هزار دانه (با میانگین 37/32 گرم)، بیشترین عملکرد دانه با میانگین 4112 کیلوگرم در هکتار، متعلق به تیمار 40 تن در هکتار زغال زیستی بود. همچنین بیشترین عملکرد دانه با میانگین 2/4220 کیلوگرم در هکتار متعلق به تیمار کاربرد 20 کیلوگرم کود سولفات روی در هکتار (13 درصد افزایش) بود. مصرف 40 تن در هکتار زغال زیستی پوسته برنج به همراه 20 کیلوگرم در هکتار سولفات روی 22 درصد به‌طور معنی‌داری مقدار فسفر قابل‌جذب، پتاسیم قابل‌جذب و روی قابل‌جذب را به ترتیب تا دو برابر، 15/43 درصد و سه برابر افزایش داده است.