فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در نگرش غربی چهار دلیل وجودی برای سازمان‌های اطلاعاتی ذکر می‌شود. هدف اصلی پژوهش حاضر ذکر چرایی نارسایی و نقصان رویکرد غربی در معرفی چهار دلیل وجودی سازمان‌های اطلاعاتی و معرفی یک دلیل وجودی دیگر (علاوه بر چهار دلیل وجودی قبلی) می‌باشد. به‌منظور پاسخ‌گویی به پرسش اصلی این پژوهش، مهم‌ترین داده‌های کتابخانه‌ای و وب محور (اینترنتی) با روش توصیفی-تحلیلی مورد بررسی قرارگرفته و به‌منظور آزمون فرضیه از روش مقایسه کیفی بهره گرفته می‌شود. در این پژوهش نگرش غربی به دلایل وجودی سازمان‌های اطلاعاتی به‌عنوان چارچوب نظری انتخاب‌شده است. اگرچه دلایل نارسایی این رویکرد از حیث معرفت‌شناختی مورد تدقیق قرار می‌گیرد؛ بنابراین این پژوهش در پی پاسخ به این سؤال اصلی که «کدام دلیل وجودی می‌تواند هویت متمایز و متفاوتی برای سازمان‌های اطلاعاتی جمهوری اسلامی ایران نسبت به سازمان‌های اطلاعاتی غربی ایجاد نماید؟» این فرضیه را ارائه می‌دهد که «به دلیل استیلای رویکرد معرفت‌شناسی پوزیتیویستی(اثبات‌گرایانه) در غرب (بالأخص ایالات‌متحده و بریتانیا) هدف اصلی سازمان‌های اطلاعاتی غربی مفهوم کلیدی «کنترل» می‌باشد که در چهار دلیل وجودی مطرح‌شده تجلی می‌یابد. با بهره‌گیری از معرفت‌شناسی اسلام تأکید بر وحی در کنار عقل و حس جهت شناخت کامل هستی)، مبنا قرار دادن احادیث نبی مکرم اسلام (ص) در تحسین خدمت به مردم از یک‌سو و پذیرش تعریف سه وجهی از اطلاعات (اطلاعات به ‌مثابه: 1. محصول و 2. فعالیت‌ و 3. سازمان‌ از دگر سو، مؤلفه دیگری با عنوان کمک به ساختار سیاسی در راستای ارائه خدمات بهینه به جامعه و ایجاد رضایت در مردم به‌واسطه تأثیرگذاری مثبت بر سیاست‌گذاران و ساختارها (بدون دخالت در امور اجرایی) به‌عنوان پنجمین دلیل وجودی سازمان‌های اطلاعاتی جمهوری اسلامی ایران معرفی می‌گردد.» نتایج تحقیق نشان می‌دهد که در این راستا 9 اقدام مؤثر می‌تواند از سوی سازمان‌های اطلاعاتی جمهوری اسلامی ایران دنبال گردد (بدون دخالت در امور اجرایی) که با استفاده از روش مقایسه کیفی نشان داده می‌شود که این 9 اقدام، متفاوت از چهار دلیل وجودی سازمان‌های اطلاعاتی از منظر غربی‌ها هستند.