مقایسه‏ ی درک بندهای موصولی پیچیده در کودکان نارساخوان و سالم فارسی زبان

نویسندگان

1 استادیار ادبیات انگلیسی، دانشگاه شهید باهنر کرمان

2 دانشجوی کارشناسی ارشد زبان‌شناسی، دانشگاه شهید باهنر کرمان

3 استادیار زبان‌شناسی، دانشگاه شهید باهنر کرمان.

doi
10.30479/jtpsol.2019.9484.1402
چکیده

در پژوهش حاضر درک دو نوع بند موصولی پیچیده­ی فاعل-فاعل و فاعل-مفعول در کودکان نارساخوان و سالم و نیز درک این دو نوع بند موصولی نسبت به هم مقایسه و سه نوع خطا در این رابطه بررسی گردید. به­دلیل نبودن پژوهشی درباره­ی چگونگی درک بندهای موصولی در کودکان نارساخوان فارسی­زبان، پژوهش حاضر جزء اولین پژوهش‌های این حوزه محسوب می­شود. روش این پژوهش، مقطعی، توصیفی و مقایسه‌ای است. به­منظور سنجش درک بندهای موصولی، یک آزمون تصویری شامل چهار گزینه طراحی شد و از 30 دانش­آموز نارساخوان و 30 دانش‌آموز سالم در سه پایه­ی سوم، چهارم و پنجم آزمون گرفته شد. یکی از تصاویر درست و سه تصویر دیگر انحرافی بودند که به سه نوع خطا در بند پایه، خطا در بند موصولی و خطا در هر دو بند طبقه‌بندی شدند. برای تحلیل یافته‌های حاضر از آزمون من‌ویتنی و مربع‌کای استفاده شد. نتایج به­دست آمده نشان داد که بین کودکان نارساخوان و سالم در درک هر دو نوع بند موصولی تفاوت معنی‌داری وجود داشت (0.0001≥ p). کودکان نارساخوان در درک هر دو نوع بند موصولی با مشکل بیشتری روبه­رو بودند و درصد سه نوع خطا در آن‌ها بالاتر بود. کودکان نارساخوان و سالم در بندهای موصولی فاعل-مفعول درک پایین‌تری داشتند و پیچیدگی بندهای موصولی فاعل-مفعول بر اساس نظریه­ی وابستگی مکانی، فرضیه­ی‌ ساختاری، فرضیه­ی فاصله­ی خطی و فرضیه­ی تفاوت در ترتیب واژگان تأیید شد. بر مبنای نتایج نهایی مشخص شد که کودکان نارساخوان نسبت به هم‌سالان خود در چه مواردی با مشکل بیشتری مواجه‌اند و در چه ساختارهای نحوی نیاز به تمرین بیشتر دارند.