بررسی تأثیر کامپوزیتهای کیتوسان بر غلظت کادمیوم و برخی از عناصر غذایی گیاه کاهو
نویسندگان
1 استاد، گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران.
2 دانشجوی دکتری، گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران
3 استادیار، گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران
4 استادیار گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران
doi
10.22059/ijswr.2020.295558.668468چکیده
پژوهش حاضر با هدف بررسی کارایی کامپوزیتهای مختلف کیتوسان درکاهش تحرک کادمیوم در خاک و همچنین بررسی تأثیر آنها بر گیاه کاهو انجام گرفت. برای این منظور یک آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی، بهصورت گلدانی و در شرایط گلخانه به اجرا در آمد. فاکتورهای مورد بررسی عبارت بودند از سطوح کادمیوم خاک (صفر، 8، 25 و 75 میلیگرم بر کیلوگرم) و نوع جاذب (کیتوسان، بیوچار، زئولیت و نانو مگنتیت خالص و کامپوزیتهای کیتوسان-بیوچار، کیتوسان-زئولیت، کیتوسان-مگنتیت و تیمار بدون جاذب) که هر یک از جاذبها در سطح نیم درصد وزنی بهکار رفتند. نتایج نشان داد که با افزایش غلظت کادمیوم کل خاک، میانگین ارتفاع بوته، وزن خشک بخش هوایی و ریشه و غلظت عناصر فسفر، پتاسیم، آهن و روی بخش هوایی گیاه کاهو کاهش و غلظت کادمیوم آن افزایش یافت. همچنین نتایج نشان داد که افزودن جاذبها به خاک با جذب بخشی از کادمیوم محلول خاک باعث کاهش اثرات سمّی کادمیوم شدند بهطوری که با کاربرد 5/0 درصد وزنی از کامپوزیت کیتوسان-مگنتیت بهعنوان کاراترین جاذب غلظت کادمیوم بخش هوایی 22/24 میلیگرم بر کیلوگرم نسبت به شاهد کاهش و بهدنبال آن میانگین ارتفاع بوته و وزن خشک بخش هوایی 57/29 و 60/43 درصد و غلظت فسفر، پتاسیم، آهن و روی بخش هوایی بهترتیب 22/72، 78/98، 77/267 و 10/128 درصد نسبت به شاهد افزایش یافت.