بررسی اثر ساختگاه در گستره شهر شیراز با استفاده از اندازه‌گیری‌های مایکروترمور

نویسندگان

1 دانشیار، پژوهشگاه بین‌المللی زمین لرزه‌شناسی و مهندسی زمین لرزه، تهران، ایران

2 کارشناسی ارشد، مؤسسه ژئوفیزیک، دانشگاه تهران، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، تهران، ایران

3 استاد، گروه فیزیک زمین، مؤسسه ژئوفیزیک، دانشگاه تهران، تهران، ایران

doi
10.22071/gsj.2016.41053
چکیده

یکی از متغیرهای مهم در بررسی اثرات ساختگاهی، تعیین بسامد طبیعی نوسان خاک است. در مطالعه حاضر برای تعیین این متغیراز اندازه‌گیری‌های مایکروترمور به عنوان روشی سریع، ساده و ارزان استفاده شده است. بدین منظور در 74 نقطه از شهر شیراز اندازه‌گیری‌های مایکروترمور به روش تک‌ایستگاهی با طول زمان 5 تا 10 دقیقه انجام پذیرفت. در ادامه برای تعیین بسامد طبیعی نوسان خاک از روش نسبت طیفی مؤلفه افقی به قائم (H/V) و یا همان روش ناکامورا استفاده شد. برای به ‌دست آوردن طیف‌های مورد نظر نیز از روش طیف فوریه و طیف توان استفاده شد. نتایج بیانگر آن است که مقادیر بسامد طبیعی خاک در نقاط مختلف شهر دارای مقادیری در بازه 5/0 تا 6 هرتز است؛ به‌طوری که در مناطق خاوری و شمال شهر که رسوبات آبرفتی با ستبرای بسیار کم دارند، این مقدار بسامد افزایش یافته است. همچنین با توجه به نتایج مطالعات، ضریب بزرگنمایی آبرفت دارای مقادیری در بازه 3/1 تا 5 است. همچنین به منظور بررسی وابستگی زمانی دوره تشدید، پس از گذشت 8 سال از برداشت داده‌های اولیه، در 5 ایستگاه دوباره برداشت داده صورت گرفت. نتایج حاصل از این برداشت‌ها بیانگر تطابق قابل قبول نسبت‌های طیفی حاصل از برداشت داده‌ها در دو بازه زمانی مختلف و برای 5 ایستگاه مورد بررسی بوده است.