ساخت آزمون خواندن برای دانش‌آموزان پایه‌ی ششم ابتدایی با استفاده از انگاره‌ی سنجش شناختی تشخیصی

نویسندگان

1 استادیار روان‌شناسی و علوم تربیتی- دانشگاه تهران

2 دانشجوی دکتری سنجش آموزش- دانشگاه تهران

3 دانشیار روان‌شناسی و علوم تربیتی- دانشگاه تهران

4 استاد روان‌شناسی و علوم تربیتی- دانشگاه تهران

5 استادیار پژوهشگاه مطالعات آموزش و پرورش وابسته به سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی

doi
10.30479/jtpsol.2018.1182
چکیده

پژوهش حاضر با هدف ساخت و رواسازی آزمون خواندن با استفاده از سنجش شناختی­تشخیصی انجام شد. به این منظور ابتدا با دسته‌بندی خصیصه‌های مرتبط با خواندن در تحقیقات و اسناد ملی و بین‌المللی، مهم‌ترین خصیصه‌های خواندن مشخص شد. پس از آن با استفاده از نظر متخصصان زبان و ادبیات فارسی و معلمان ابتدایی آزمون اولیه طراحی شد. پس از اجرای مقدماتی و تحلیل‌های اولیه و حذف پرسش­‌های نامناسب درنهایت آزمون نهایی با 27پرسش طراحی شد که چهار خصیصه‌ی درک اطلاعات صریح متن، استنباط، تلفیق، تفسیر و دانش واژگان را مورد سنجش قرار می‌دهد. در این تحقیق مراحل ساخت این آزمون تشریح شده است. با استفاده از روش نمونه‌گیری خوشه‌ای، آزمون روی 816 نفر از دانش‌آموزان پایه‌ی ششم ابتدایی شهر قم اجرا شد. تحلیل‌های آماری با استفاده از مدل شناختی­تشخیصی­­ افزایشی، انجام شد. شاخص‌های نسبی و مطلق برازش، نشان‌دهنده‌ی برازش مناسب مدل است. همچنین استفاده از شاخص‌های همسانی و دقت طبقه‌بندی نشان‌دهنده‌ی همسانی و دقت مناسب طبقه‌بندی دانش‌آموزان توسط آزمون است. نتایج این تحقیق نشان داد این آزمون می‌تواند نیم‌رخ خصیصه‌های خواندن دانش‌‌آموزان را با استفاده از مدل سنجش شناختی­تشخیصی شناسایی کند.