تحلیل آموزش مغفول شایستگی‌های تربیت دینی در برنامۀ درسی رشتۀ الهیات در دانشگاه فرهنگیان

نویسندگان

1 استادیار گروه آموزش علوم تربیتی، پردیس شهیدپاک‌نژاد. یزد؛ دانشگاه فرهنگیان

2 استادیار گروه آموزش علوم تربیتی پردیس رسول اکرم

doi
10.22034/MIU.2023.25.223
چکیده

هدف: هدف پژوهش حاضر، تحلیل آموزش مغفول شایستگی‌های تربیت دینی در برنامۀ درسی دانشجومعلمان رشتۀ دبیری الهیات و معارف اسلامی در دانشگاه فرهنگیان بود. روش: جامعۀ تحقیق شامل اساتید رشتۀ معارف و کلیۀ سرفصلهای برنامۀ درسی رشتۀ الهیات و معارف اسلامی در دانشگاه فرهنگیان در سال 400-1399 بود. برای انتخاب جامعه از روش نمونه‌گیری هدفمند با تکنیک معیاری در بخش اساتید معارف اسلامی و روش نمونه‌گیری سرشماری در بخش سرفصلهای رشتۀ الهیات و معارف اسلامی استفاده شد. ابزار پژوهش در این تحقیق، مصاحبۀ نیمه ساختاریافته و چک‌لیست تحلیل محتوا بود؛ بدین صورت که در مرحلۀ اول با 15 نفر از اساتید رشتۀ معارف اسلامی برای استخراج شایستگی‌های تربیت دینی مصاحبه صورت گرفت. سپس بر اساس شایستگی‌های استخراج شده در خصوص تربیت دینی، یک چک‌لیست تحلیل محتوا طراحی شد تا میزان پوشش شایستگی‌های تربیت بدنی در سرفصلهای برنامۀ درسی رشتۀ الهیات و معارف اسلامی در دانشگاه فرهنگیان تحلیل شود. برای تعیین روایی ابزار، از روایی محتوایی استفاده شد و فهرست وارسی در اختیار سه نفر از متخصصان معارف اسلامی قرار گرفت. روایی سازۀ تحلیل محتوا نیز از نظر اساتید رشتۀ معارف، بررسی و تأیید شد و پایایی آن با بهره‌گیری از روش ویلیام اسکاتریال 82 درصد محاسبه شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد که سرفصلهای برنامۀ درسی در رشتۀ الهیات و معارف اسلامی در دانشگاه فرهنگیان بخش زیادی از شایستگی‌ها را پوشش داده است؛ ولی بعضی از مؤلفه‌های هر شایستگی نیز مورد غفلت قرار گرفته‌اند. همچنین در سرفصلهای برنامۀ درسی دبیری الهیات، شایستگی‌های شناختی بیشترین و شایستگی‌های اقتصادی- حرفه‌ای کمترین حضور را داشتند. بحث و نتیجه‌گیری: به نظر می‌رسد نیاز است دست‌اندرکاران آموزشی و برنامه‌ریزان درسی دانشگاه فرهنگیان، نسبت به آموزش شایستگی‌های تربیت دینی غفلت شده در سرفصلهای برنامۀ درسی رشتۀ الهیات و معارف اسلامی توجه داشته باشند.