طراحی مدل رهبری فروتنانه مبتنی بر نامه‌های نهج‌البلاغه با استفاده از روش تحلیل مضمون 

نویسندگان

1 دکترای مدیریت استراتژیک، دانشیارگروه مدیریت، دانشکده علوم اقتصاد و مدیریت، دانشگاه لرستان. خرم‌آباد، ایران.

2 دانشجوی دکتری مدیریت دولتی- مدیریت منابع انسانی، دانشکده علوم اقتصاد و مدیریت، دانشگاه لرستان. خرم‌آباد، ایران

doi
10.22034/miu.2022.1081
چکیده

در هر سازمانی، رهبری از مهم‌ترین اعضای سازمان است که بر اساس نفوذ و تأثیرگذاری در راستای کسب اهداف فردی و سازمانی، از اهمیت بالایی برخوردار است. با توجه به وجود سبکهای رهبری متعدد، در پژوهش جاری بر رهبری فروتنانه تمرکز شده‌ است. هدف: هدف پژوهش حاضر طراحی مدل رهبری فروتنانه مبتنی بر نامه‌های نهج‌البلاغه بود. روش: با استفاده از روش تحلیل مضمون و شیوۀ کدگذاری، به استخراج کدها و تلخیص و طبقه‌بندی آنها در مضامین پایه، سازمان‌دهنده و فراگیر اقدام شد. با بررسی و کدگذاری مجموع نامه‌های نهج‌البلاغه به عنوان مضمون مورد استفاده در پژوهش، تعداد 159 مضمون فرعی، 18 مضمون پایه و شش مضمون سازمان‌دهنده، تبیین و مدل شبکه‌ای رهبری فروتنانه ارائه شد. یافته‌ها: بر اساس مدل به دست آمده در پژوهش، ابعاد و مؤلفه‌های رهبری فروتنانه شناسایی شد. از جمله یافته‌های اصلی در پژوهش، با توجه به مفهوم فراگیر رهبری فروتنانه، شناسایی ابعادی از قبیل سرمایۀ اخلاقی، سرمایۀ خودشناختی، سرمایۀ ساختاری، سرمایۀ قرارداد روان‌شناختی، سرمایۀ رابطه‌ای و سرمایۀ معنوی بود. نتیجه‌گیری: در محیط‌های پیچیده و کاملاً متغیّر امروزی، داشتن سبک رهبری فروتنانه یکی از عوامل اصلی موفقیت سازمانها از طریق اداره و مدیریت بهتر منابع انسانی و امور سازمانی است.