نقش معافیت تعرفه گمرکی واردات در عملکرد مناطق آزاد با استفاده مدل تعادل عمومی پویای تصادفی (DSGE)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری رشته علوم اقتصادی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران

2 استادیار گروه اقتصادی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران

3 استاد، گروه اقتصاد، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران

4 استادیار اقتصاد دانشگاه یزد، یزد، ایران

doi
10.48311/ecor.2025.13658
چکیده

در تلاش برای دستیابی به رشد و توسعه اقتصادی، مناطق آزاد تجاری در ایران برای از بین بردن یا به حداقل رساندن موانع سنتی تجارت از سال 1372 و با تصویب قانون مربوطه شروع به فعالیت کردند. مناطق آزاد به‌عنوان ابزاری برای تحقق استراتژی‏ های توسعه برون‏ نگر با تأکید بر توسعۀ صادرات، مورد توجه واقع شده‏ اند و این مناطق تأسیس می‏ شوند تا منافعی از جنس افزایش سرمایه‏ گذاری، بهبود تولید، ارتقاء فناوری، افزایش اشتغال و توسعه صادرات را داشته باشند. هدف از انجام این پژوهش، تحلیل تأثیر اعمال معافیت تعرفه گمرکی در مناطق آزاد بر متغیرهای کلان اقتصاد ایران در قالب روش تعادل عمومی پویای تصادفی است که روشی مناسب برای تحلیل پویایی حاصل از اعمال تکانه ‏های مدل در چهارچوب تعادل عمومی اقتصاد ایران به حساب می ‏آید. شبیه‏ سازی اعمال تکانه‏ های معافیت تعرفه گمرکی در مناطق آزاد در این پژوهش، نشان می‏ دهد که اعمال تکانه افزایش این معافیت به مناطق آزاد، منجر به افزایش سرمایه ‏گذاری مستقیم خارجی، افزایش انباشت سرمایه و افزایش اشتغال می ‏گردد و از سوی دیگر، صادرات مناطق آزاد، افزایش و صادرات سرزمین اصلی، کاهش می‏ یابد.