تاملی تطبیقی بر قابلیت ثبت ویژگیهای عملکردی در حقوق علائم تجاری و آثار آن بر سلامت بیمار و رقابت در حوزه دارویی
نویسندگان
1 دانشآموخته کارشناسی ارشد حقوق مالکیت فکری دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران
2 استادیار حقوق مالکیت فکری، بخش بیوتکنولوژی میکروبی، پژوهشگاه بیوتکنولوژی کشاورزی ایران، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
3 دانشجوی دکتری حقوق خصوصی دانشگاه آیت الله آملی، آمل، مازندران، ایران
doi
10.22054/qjpl.2023.71528.2860چکیده
قابلیت ثبت لباس تجاری بهعنوان یکی از مصادیق علائم تجاری غیرسنتی، منوط به غیر عملکردی بودن آن است. در حال حاضر بسیاری از شرکتهای دارویی اقدام به ثبت شکل، رنگ یا ترکیبی از موارد پیشگفته در قالب لباس تجاری برای محصولات دارویی خود نمودهاند، با این وجود محاکم برخی از کشورها با استناد به دکترین عملکردی بسته به مورد، به دلایل رقابتی یا دلایل مرتبط با سلامت بیماران اقدام به لغو یا ابطال لباس تجاری داروها نمودهاند. لذا در این مقاله با استفاده از منابع کتابخانهای و روش تحلیلی – تطبیقی، ضمن بررسی رویکرد قانونی ایران و سایر کشورها در خصوص قابلیت ثبت لباس تجاری در حوزه دارویی، ظرفیتهای دکترین عملکردی در پیشگیری از آثار ضد رقابتی در این حوزه و مخاطرات مرتبط با سلامت بیماران مورد تجزیه و تحلیل گرفته است. یافتهها حاکی از این است که بر اساس ماده ۳۲ قانون ثبت اختراعات، طرحهای صنعتی و علائم تجاری ۱۳۸۶ و ماده ۱۰۵ طرح جدید مالکیت صنعتی، امکان ثبت لباس تجاری وجود دارد لیکن استثنای ویژگیهای عملکردی از حیطه علائم تجاری قابل ثبت در قوانین و مقررات کنونی پیشبینی نشده است. از آنجایی که اتخاذ چنین رویکردی ممکن است آثار نامطلوبی بر رقابت و سلامت بیماران داشته باشد، بازنگری در قوانین و مقررات کنونی ضروری به نظر میرسد.
