ارزیابی عملکرد میراگر اصطکاکی-لغزشی جدید و مقایسه رفتار آن با مهاربند همگرای متداول

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، مهندسی عمران، گروه سازه، دانشکدگان فنی، دانشگاه تهران، تهران

2 استادیار، دکتری مهندسی عمران، گروه سازه، دانشکدگان فنی، دانشگاه تهران، تهران

3 استاد، دکتری مهندسی عمران، گروه سازه، دانشکدگان فنی، دانشگاه تهران، تهران

doi
چکیده

در سیستم ­های باربر جانبی مهاربندی همگرای متداول، مهاربند‌ها و گاست‌پلیت‌ها نقش فیوز سازه‌ای را ایفا می‌کنند؛ به‌نحوی که مهاربند‌ها در حالت کششی، تسلیم‌شدگی و در حالت فشاری به همراه گاست‌پلیت‌ها، کمانش و تغییر‌شکل‌های خارج از صفحه را تجربه می‌کنند. همچنین به‌دلیل تشکیل مفاصل پلاستیک در اعضای مهاربندی و گاست‌پلیت‌ها، در این اعضا افت مقاومت و سختی محوری و آسیب‌‌های ‌سازه‌ای مانند تغییرشکل‌های ماندگار، چین‌خوردگی و اعوجاج رخ می‌دهد. بدین ترتیب در سازه‌های مجهز به سیستم مهاربندی همگرای متداول، پس از تجربۀ زلزله‌های متوسط و یا شدید نیاز به تعویض و یا تعمیر اعضای آسیب‌دیده وجود دارد. در این مطالعه، با هدف جلوگیری از کمانش و تسلیم مهاربند‌ها و رخ‌ندادن آسیب‌های سازه‌ای در اعضا، یک میراگر اصطکاکی-لغزشی جدید معرفی گردید و جهت ارزیابی عملکرد آن و مقایسه با سیستم مهاربندی همگرای متداول، سه مقطع مهاربندی در نظر گرفته شد و هر‌کدام یک‌بار به‌صورت میراگر اصطکاکی-لغزشی و یک‌بار به‌صورت مهاربند همگرای متداول طراحی و در نرم‌افزار اجزای محدود شبیه‌سازی شدند. میراگرهای اصطکاکی-لغزشی به‌گونه­ای طراحی می­شوند که قبل از ظرفیت کمانشی یا کششی مهاربندها، لغزش در اتصالات اصطکاکی-لغزشی رخ دهد. نتایج نشان‌دهندۀ رخ‌ندادن هرگونه تسلیم‌شدگی، تغییرمکان خارج از صفحه، تغییر‌شکل‌های ماندگار، اعوجاج و دیگر آسیب‌های سازه‌ای در میراگر می‌باشد. در سیستم پیشنهادی به‌دلیل فعال‌شدن اتصال اصطکاکی-لغزشی قبل از ظرفیت بحرانی کمانشی و یا تسلیم مقطع، کمانش خارج از صفحه و تسلیم‌شدگی و در نتیجه افت مقاومت وسختی محوری رخ نمی‌دهد. همچنین با به‌کارگیری میراگر پیشنهادی در سازه به‌جای سیستم مهاربندی همگرای متداول­، اتلاف انرژی لرزه‌ای به‌صورت میانگین 139/9 درصد افزایش می‌یابد.