نقش دبیران در دربار ساسانی (با نگاهی به داستان کفشگر و انوشروان در شاهنامه)

نویسندگان

1 استاد، گروه زبان و ادبیات عربی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران.

doi
10.22126/ltip.2025.13423.1404
چکیده

از داستان مشهور کفشگر و انوشروان در شاهنامة فردوسی، برداشت نادرستی صورت گرفته است که بسیاری را به این گمان انداخته است که علت مخالفت انوشروان با پسر کفشگر به سبب درس خواندن بوده و این را یکی از نشانه‌های بیگانگی ایرانیان با دانش، کتاب، مدرسه و کتابخانه دانسته، نتیجه گرفته‌اند که در ایران درس خواندن برای مردم ممنوع بوده است. از این رهگذر در کشوری که آموزش ممنوع باشد کتاب و کتابخانه‌ای وجود نداشته که عرب‌ها در حملۀ به ایران آن را به آتش کشیده باشند. نویسندۀ این سطور در نقدی به این دیدگاه نشان داده است که شواهد بسیاری در خصوص وجود آموزش، مدرسه، کتاب، و کتابخانه در ایران باستان وجود دارد که قابل انکار نیستند. نک: (سبزیان پور، 1390: ص 9-17) سوءبرداشت از داستان کفشگر و انوشروان در این است که کفشگر خواستار مدرسه رفتن پسرش نیست بلکه از انوشروان تقاضا دارد که پسرش دبیر شود بنابراین علت مخالفت انوشروان با او در موضوع دبیر شدن است نه درس خواندن