فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سلول هادلی یک سلول همرفتی بزرگ مقیاس است که از یک شاخه صعودی در منطقه استوایی و یک شاخه نزولی در مناطق جنب‌حاره هر دو نیمکره تشکیل شده است و انتقال انرژی، تکانه و رطوبت نسبی بین مناطق گرمسیری استوایی و عرض‌های جغرافیایی بالاتر را در هر دو نیمکره شمالی و جنوبی به عهده دارد. در این پژوهش از داده‌های روزانه دما، ارتفاع، نم‌ویژه و مولفه نصف‌النهاری بردار باد در هشت تراز فشاری استاندارد از 1000 تا 300 هکتوپاسکال روی یک شبکه منظم دو بعدی که نیمکره شمالی و جنوبی را در بر می‌گیرد، استفاده شد. این داده‌ها از بایگانی مرکز ملی پیش‌بینی محیطی و پژوهش‌های جوی آمریکا گرفته شد و در دوره آماری 2025-1980، ابتدا میانگین انرژی ایستای مرطوب، محاسبه شد و سپس بخش مربوط به گردش میانگین نصف‌النهاری این کمیت برآورد و نقش سلول هادلی در انتقال انرژی ایستای مرطوب تحلیل گردید. نتایج نشان داد که بخشی از انرژی ایستای مرطوب است که بوسیله گردش میانگین نصف‌النهاری به مناطق مختلف انتقال یافته است، در دو فصل سرد و گرم هر دو نیمکره به ترازهای زیر 700 هکتوپاسکال محدود شده است و مقادیر شار انرژی ایستای مرطوب توسط سلول هادلی در ماه‌های سرد دو نیمکره شمالی و جنوبی در مناطق حاره شمالی و جنوبی، به ترتیب مثبت و منفی است و بیانگر انتقال قطب‌سو در این بخش از هر دو نیمکره می‌باشد. در این ماه‌ها که زاویه میل خورشیدی در نیمکره زمستانی منفی است و کمربند همگرایی درون حاره‌ای در نیمکره تابستانی قرار گرفته است، انتقال انرژی ایستای مرطوب توسط سلول هادلی از استوای نیمکره تابستانی به سوی استوای نیمکره زمستانی می‌باشد. در این فرایند، در زمستان نیمکره شمالی وجود جریان‌های جنوبی سبب می‌شود تا انرژی ایستای مرطوب از مناطق حاره جنوبی به مناطق حاره شمالی منتقل گردد.