تأثیر مدیریتهای مختلف آبیاری جویچهای بر صرفهجویی و کارآیی مصرف آب ذرت علوفهای در اصفهان
نویسندگان
1 دانشیار، گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران
2 دانشیار، گروه مهندسی آب، دانشکده مهندسی زراعی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران
3 دانشیار، گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران
4 دانشجوی دکتری، گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران
doi
10.22059/ijswr.2019.266571.668019چکیده
مدیریت آبیاری یکی از عوامل بسیار مهم و تأثیرگذار بر روند رشد و نمو گیاه ذرت است. هدف از این پژوهش بررسی چگونگی رشد و نمو گیاه ذرت در مدیریتهای مختلف آبیاری جویچهای بود. این پژوهش به صورت کرتهای یک بار خرد شده، در قالب بلوکهای کامل تصادفی در ایستگاه تحقیقاتی کبوترآباد اصفهان انجام شد. عامل اصلی شامل سه سطح رژیم آبیاری سطحی (100%) I1، (%80) I2، (%60) I3 و عامل فرعی شامل سه روش آبیاری جویچهای مرسوم، یک در میان ثابت و متناوب بود. پارامترهای اندازهگیریشده شامل ارتفاع بوته، عملکرد تر و خشک اندام هوایی، سطح برگ و شاخص سطح برگ بود که در پنج مرحله از رشد گیاه ذرت علوفهای انجام شد. نتایج نشان داد که تأثیر رژیمهای مختلف آبیاری و نیز نوع روش آبیاری جویچهای بر ویژگیهای اندازهگیریشده اندام هوایی از نظر آماری در سطح یک درصد معنیدار بوده است. رژیم آبیاری I1 در حضور آبیاری جویچهای مرسوم و رژیم I3در روش آبیاری یک در میان ثابت به ترتیب بیشترین و کمترین تأثیر را بر صفات مختلف رشد اندام هوایی داشتند. ارتفاع بوته، عملکرد تر و خشک در آبیاری جویچهای مرسوم و رژیم I1 به ترتیب برابر190 سانتیمتر، 63978 و 20830 کیلوگرم در هکتار بود. همین صفات در رژیم آبیاری I3 و در روش آبیاری یک در میان ثابت به ترتیب برابر با 116 سانتیمتر، 33665 و 8053 کیلوگرم در هکتار بهدست آمد. با تغییر آبیاری جویچهای مرسوم به آبیاری جویچهای یک در میان تا مرحله برداشت ذرت علوفهای، 12/39 درصد در آب کاربردی صرفهجویی شد و مقادیر کارآیی مصرف آب آبیاری نیز 37 درصد افزایش یافت. به طور کلی با اعمال شرایط کم آبیاری تا 20 درصد در آبیاری جویچهای مرسوم و یا با کاربرد آبیاری جویچهای متناوب، میتوان ضمن صرفهجویی در مصرف آب و افزایش کارآیی مصرف آب به عملکرد قابل قبول نیز دستیافت.