فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به‌رغم کوشش‌هایی که در شرح و تصحیح منظومۀ هفت پیکر نظامی گنجه‌ای صورت ‌گرفته است برخی ابیات این منظومه همچنان نیازمند شرح و توضیح یا بازبینی نسخه‌های کهن و تصحیح مجدد است. در این پژوهش برخی ابیات را براساس متن‌های چاپی و نسخه‌های موردِاستفادۀ مصححان هفت پیکر تصحیح‌ کرده‌ایم اما در برخی موارد که ضبط نسخه یا نسخه‌ها براثرِ دستبرد یا خطای کاتبان از صورت یا معنای اصلی خود گشته یا نامفهوم ‌شده‌ باشد، از تصحیح قیاسی استفاده‌ کرده‌ایم. غیر از تصحیح، به شرح و توضیح ابیات دشوار متن نیز پرداخته‌ایم. در این مقاله چهارده مورد از توضیحات اشتباه یا ناقص یا سهو و قصور مصحِّحان و شارحان هفت پیکر را بررسی ‌کرده‌ایم. این موارد عبارت است از: آجرتراش (شاگرد، شاگرد بنا)، بدپسند (دارای وسواس)، با تو (نسبت‌ به تو)، برون در (گورستان)، بیگانه (مویه‌گر)، پهلوی (سخنان ظریف و زیبا)، خَره (گِل)، دور هفت هزار (دور پایانی)، «راست‌خانه» (کسی که حیله و نیرنگ در خانه نداشته‌ باشد)، راهداران (راهزنان)، زر زیاده (زر و پول نحس)، سه پایۀ تخت از نصرت زدن (دیگ بر سه پایه نهادن برای برافروختن آتش جهت پختن خوراکی جشن پیروزی)، سیب عاشقان (زنخدان معشوق)، گره ‌گشودن (آفریدن). علاوه‌براین، اژدها صورت و بابلی ‌خوردن را به‌ترتیب به اژدها صولت و بلبلی ‌خوردن تصحیح‌‌ کرده‌ایم.