فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بازشناسی‌ من‌ و جهان‌، از طریق‌ دیگری، یکی‌ از مفاهیم‌ بنیادین‌ گفتمان‌ تقـابلی‌ غـرب‌ را شکل‌ می‌دهد، چرا که‌ خودی فرضیة خویشتن‌شناسی‌ آدمی‌ است‌ و عینیت‌ بخشیدن‌ بـه‌ آن‌چه‌ در درون‌ خودی وجود دارد، با حضور دیگری تبلور می‌یابد. از این‌ روست‌ که‌ سپهر اندیشگی‌ «دیگر» در حوزه‌های جامعه‌شناسی‌، ادبیات‌، و فلسفه‌ بسط‌ یافته‌ است‌. خسرو و شیرین نظامی از منظومه‌های مهم‌ عاشقانه‌ است‌ که درآن عشق دوسری زن و مرد دیده می‌شود که می‌ توان آن را بر اساس نظریه منطق‌ مکالمه‌ای «باختین‌» و تبیین‌ مفهوم دیگری مورد بررسی‌ قرار داد. گفتگوهای زیاد در منظومه داستانی خسرو و شیرین نظامی، ما را بر آن داشت تا از چشم‌انداز مفهوم دیگری با روش تحلیل کیفی به این اثر بپردازیم. در این‌ نوشتار، پس‌ از نگاهی اجمالی به سیر فکری- تاریخی مفهوم دیگری، مؤلفه‌های مهم نظریه‌ باختین شرح داده ‌می‌شود. پس از آن کوشیده ­ایم نمودهایی از مفهوم دیگری از منظر منطق مکالمه‌ای باختین را با تکیه بر گفتگوهای میان شخصیت‌ها در منظومه‌ خسرو و شیرین نظامی بررسی کنیم. قراین به دست آمده نشان می‌دهد در منظومة خسرو و شیرین، 1. مفهوم دوگانه من/ دیگری و چندصدایی در گفتگوهای میان خسرو و شیرین با یک­دیگر و خسرو و شیرین با دیگر شخصیت‌های داستان، نمود چشمگیری دارد. 2. این منظومه، داستانی زن‌محور است و صدای شخصیت‌های زن در گفتگوها دارای هویت است. 3. هم­چنین در این داستان، شاهد رابطۀ من برای دیگری و دیگری برای من هستیم؛ عشق میان خسرو و شیرین مایه رشد و ترقی آن­ها می‌شود.