اولین تجربه سامانه تیکهنگاری صوتی برای پایش سرعت جریان رودخانه در ایران
نویسندگان
1 استادیار، پژوهشکده مطالعات و تحقیقات منابع آب، موسسه تحقیقات آب، تهران، ایران
2 رئیس پژوهشکده مطالعات و تحقیقات منابع آب، موسسه تحقیقات آب، تهران،ایران
3 کارشناس پژوهشی پژوهشکده مطالعات و تحقیقات منابع آب، موسسه تحقیقات آب، تهران، ایران
4 رئیس گروه آب سطحی دفتر مطالعات پایه منابع آب، شرکت آبمنطقهای اصفهان، اصفهان، ایران
5 رئیس موسسه تحقیقات آب، تهران، ایران
doi
10.22059/ijswr.2019.274448.668106چکیده
پایش پیوسته و دقیق سرعت جریان در رودخانهها یکی از چالشهای مهم مدیریت منابع آب است. در ایران سرعت جریان در رودخانه با استفاده از مولینه تخمینزده میشود. در این پژوهش برای اولین بار در ایران، سرعت جریان در رودخانه زایندهرود در محل ایستگاه چمطاق با استفاده از دستگاه تیکهنگاری صوتی مورد سنجش قرار گرفت. بدین منظور از دو دستگاه تیکهنگاری صوتی استفاده گردید و سیگنالهای صوتی با بسامد ۳۰ کیلوهرتز در هر۳۰ ثانیه ارسال گردید. بر این اساس دبی اندازهگیری شده مقدار ۹/۹ مترمکعب بر ثانیه به دست آمد. در همان شرایط میزان آبدهی رودخانه با استفاده از نمودار دبی- اشل موجود به میزان ۳/۱۰ مترمکعب بر ثانیه برآورد شد. با تحلیل خطای اندازهگیری روش تیکهنگاری صوتی، حداکثر عدم قطعیت اندازهگیری سرعت جریان با استفاده از این فناوری ۱۵ درصد محاسبه شد. همچنین تحلیل خطای دستگاه تیکهنگاری صوتی برای رودخانههای مختلف مورد تحلیل و بررسی قرار گرفت و بهترین نحوه تنظیم نصب دستگاه به منظور حداقل رساندن میزان عدم قطعیت توصیه گردید.