فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

وجهیت در زبان‌های مختلف به‌کمک مقوله‌های دستوری متفاوت ازجمله صفات وجهی، قیود وجهی، افعال کمکی وجهی و افعال واژگانی وجهی بیان می‌شود. در این پژوهش توصیفی-‌تحلیلی، از رویکرد شاخص‌بنیاد چینکوئه (2004) استفاده شده است تا ماهیت عنصر «چِمان» و به‌طور خاص مقوله و جایگاه نحوی آن در کردی کلهری مشخص گردد. از شمّ زبانی یکی از نویسندگان که گویشور کردی کلهری است در ارائه و تحلیل داده‌ها استفاده شده ‌است. با استناد به شواهدی مانند «اختیاری‌بودن حضور این عنصر در جمله»، «نپذیرفتن پیشوند نفی»، «به‌کار‌نرفتن آن با وجه التزامی» و «قرارگرفتن بعد از قیدهای ارزیابی» نشان داده ‌شد که عنصر مذکور به مقولۀ دستوریِ قید تعلق دارد و با قائل‌شدن به وجود فرافکن وجه معرفتی بر فراز گروه زمان در این زبان، به این نتیجه رسیدیم که جایگاه نحوی این عنصر به‌مثابۀ قید وجهی، شاخص فرافکن وجه معرفتی است. همچنین مشاهده شد که رویکرد شاخص‌بنیاد چینکوئه کفایت لازم را برای توصیف و تبیین ماهیت و رفتار «چمان» در این گونۀ زبانی دارد.