تأثیر مدیریتهای آبیاری جویچهای بر روند رشد ریشه گیاه ذرت
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران
2 دانشیار گروه گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران
3 دانشیار گروه گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران
4 دانشیار گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان، اصفهان، ایران
doi
10.22059/ijswr.2018.263763.667990چکیده
مدیریت آبیاری یکی از عوامل بسیار مهم و تأثیرگذار بر روند گسترش و توزیع ریشه گیاه است که مورد توجه بسیاری از محققین است. هدف از این پژوهش بررسی چگونگی رشد و توزیع ریشه گیاه ذرت در مدیریتهای مختلف آبیاری جویچهای است. این پژوهش بهصورت کرتهای یکبار خردشده، در قالب بلوکهای کامل تصادفی در ایستگاه تحقیقاتی کبوترآباد اصفهان انجام شد. عامل اصلی شامل سه سطح رژیم آبیاری (100%) I1، (%80) I2، (%60) I3 و عامل فرعی شامل سه روش آبیاری جویچهای مرسوم، یکدرمیان ثابت و متناوب بود. پارامترهای اندازهگیری شده در ریشه شامل طول، سطح، حجم، وزن تر و خشک بود که در پنج مرحله از رشد گیاه شامل نه برگی، 14 برگی، ظهور گلآذین، شیری شدن و رسیدگی فیزیولوژیک انجام شد. نتایج نشان داد که تأثیر رژیمهای مختلف آبیاری و نیز نوع روش آبیاری جویچهای بر ویژگیهای اندازهگیریشده ریشه از نظر آماری معنیدار بوده است (در سطح پنج درصد). رژیم آبیاری I1 در حضور آبیاری جویچهای مرسوم و رژیم I3 در روش آبیاری یکدرمیان ثابت به ترتیب بیشترین و کمترین تأثیر را بر صفات مختلف رشد ریشه داشتند. در این پژوهش بیشترین تأثیرپذیری صفات مورد نظر در ریشه در عمق 20-0 سانتیمتری مشاهده شد. روند رشد ریشه از نظر مقادیر ویژگیهای اندازهگیریشده، از مرحله 9 برگی تا قبل از پرشدن، صعودی و پس از آن ثابت و در انتهای دوره، کاهشی بوده است. بهطور کلی با اعمال شرایط کم آبیاری تا 20 درصد در آبیاری جویچهای مرسوم و یا کاربرد آبیاری متناوب، میتوان ضمن صرفهجویی در مصرف آب به یک سامانه توسعه ریشه مناسب برای جذب آب و مواد غذایی موردنیاز گیاه دست یافت.