بررسی کارایی حشره‌کش امامکتین بنزوات جهت پیشگیری از آلودگی سرخرطومی حنایی خرما (Rhynchophorus ferrugineus) و تعیین باقیمانده آن در میوه و بافت آوندی خرما

نویسندگان

1 بخش تحقیقات حشره شناسی موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران،ایران.

2 بخش تحقیقات حشره شناسی موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران

3 بخش تحقیقات آفتکشها موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران،ایران.

4 بخش تحقیقات حشره شناسی موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران،ایران.

doi
10.22059/ijpps.2026.405123.1007097
چکیده

سرخرطومی حنایی خرما،, Rhynchophorus ferrugineus از مهم‌ترین آفات نخیلات به‌شمار می­رود. این تحقیق جهت ارزیابی کارایی حشره‌کش جدید امامکتین بنزوات (ریوایو 2، ME 9.5%) در پیشگیری از آلودگی آفت و همچنین میزان باقیمانده آن در میوه و بافت آوندی درخت خرما انجام شد. ریوایو2، به صورت تزریق در چهار‌طرف تنه‌درخت در دو استان سیستان‌و‌بلوچستان و فارس استفاده شد. تیمارها شامل حشره­کش ریوایو2 با حجم‌های 25 و 50 میلی­لیتر بود که روی درختان سالم خرما تزریق شد. درختان شاهد در دو حالت در نظر‌گرفته شد که در حالت اول قطعه شاهد به‌صورت یک قطعه یکجا و در‌حالت دوم درختان شاهد در مجاور درختان تزریق‌شده، به‌صورت یک در میان بودند. نتایج نشان‌داد در قطعاتی که تزریق انجام شد، آلودگی صفر بود، در‌حالی‌که در قطعات شاهد میانگین درختان آلوده در استان فارس 68/0، 68/0، 84/0 و 52/0 درخت در قطعه و در استان سیستان‌و‌بلوچستان 12/0، 76/0، 24/0 و 08/0 درخت در قطعه بود. همچنین باقیمانده حشره‌کش امامکتین بنزوات در هردو حجم، شش ماه بعد از تزریق در حد مجاز در بافت آوندی و میوه موجود بود ولی یک سال بعد، در نمونه­های مربوط به بافت آوندی درختان تزریق شده، باقی­مانده حشره­کش وجود نداشت. بنابراین، تزریق حشره­کش ریوایو 2، به تنه درخت خرمای سالم با حجم ­25 میلی­لیتر به ازاء هر درخت با فاصله‌زمانی 6 ماه تا برداشت محصول و یا تزریق پس‌از‌برداشت، از کارایی مناسب جهت پیشگیری از آلودگی سرخرطومی حنایی خرما برخوردار است.