حقوق و ارتباطات انسانی در شهر مطلوب از منظر امیرمؤمنان علی (ع)
نویسندگان
1 پژوهشگر دوره دکتری گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
2 دانشیار گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری ، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
3 استادیار گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری ، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.
doi
10.22059/jstmt.2024.362133.1629چکیده
شهر مطلوب محکی برای آشکارساختن نارساییها و نارواییهای وضع موجود به قصد انتقاد از نظام مستقر و حرکت به سمت وضع مطلوب است. شهر مطلوب، راه به افقی بلند داشته؛ لذا تبیین این شهر با نگاه صرفاً دنیوی امکانپذیر نیست. گفتار امامان معصوم (ع) برخاسته از دو معیار عقل و شرع بوده و از این دریچه میتوان به واقعیتهای موجود در جهان و جامعه خود نگاه کرده، بسیاری از حقایق را دریافته و در نهایت علاج دردها را در آن، بدون انتظار پیامدهای منفی و آسیبهای دیدگاههای کنونی، پیدا کرد. در پژوهش جاری هدف آن است که ارتباطات انسانی به طور خاص ارتباطات اجتماعی و اقتصادی، بهعنوان یکی از ابعاد سهگانه اصلی شهر مطلوب بر اساس هشت مبنای استخراج شده در پژوهشهای قبلی، مورد مداقه قرار گیرد؛ لذا با گردآوری دادهها بهصورت کتابخانهای و توصیف و تحلیل محتوای آنها، ابتدا به بررسی، سپس به کشف دیدگاه امام علی (ع) در خصوص ویژگیهای ارتباطات انسانی در شهر مطلوب پرداخته خواهد شد. برای این هدف، روش پژوهش حاضر، تلفیقی از روشهای تحلیل متن و محتوای کیفی و فراتحلیل است. در نهایت بارزههای هر یک از هشت مبنای اصلی در شهر مطلوب شامل توحید و خدامحوری، عدالت، حیات، کرامت انسان، امنیت، آزادی اصیل انسان، نظم و مالکیت در ارتباطات اجتماعی و اقتصادی اهل شهر ارائه گردیده است. نتایج تحقیق نشان میدهد که مقصد و هدف ارتباطات انسانی، خداگرایی و آخرتگرایی بوده و حقوق انسانها در امتداد حقوق الهی تعریف و پاسداشت حقوق خداوند، از مجرای پاسداشت حقوق مردم صورت میگیرد.