فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه: اضافه‌وزن فراتر از یک چالش جسمانی، ابعاد روانی و اجتماعی زندگی سوژه را تحت تأثیر قرار می‌دهد. هدف از پژوهش حاضر، تبیین فرآیندهای درونی و تجربه زیسته افراد دارای اضافه‌وزن از تمرینات مقاومتی و تدوین الگوی نظری مدیریت وزن از این مسیر بود. روش کار: این پژوهش با رویکرد کیفی و با استفاده از نظریه داده‌بنیاد نظام‌مند (نسخه اشتراوس و کوربین) انجام شد. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته عمیق با ۱۶ فرد دارای اضافه‌وزن که سابقه تمرینات مقاومتی داشتند، گردآوری گردید. تحلیل داده‌ها در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی صورت گرفت. نتایج: پدیده مرکزی استخراج‌شده، «بازسازی هویت سلامت‌محور از مسیر توانمندسازی جسمی–روانی» بود. یافته‌ها نشان داد که نارضایتی بدنی و شکست در مداخلات قبلی (شرایط علّی)، در بستری از امنیت روانی و محیط غیرقضاوت‌گر (شرایط زمینه‌ای)، تحت تأثیر حمایت مربی و پاداش‌های عصبی-روانی (عوامل مداخله‌گر)، منجر به اتخاذ راهبردهایی نظیر تمرکز بر قدرت به‌جای وزن و خودتنظیمی تمرین می‌شود. نتیجه گیری: پیامد نهایی این فرآیند، ارتقای سلامت چندبعدی و تغییر سوژگی از فردی منفعل به کنش‌گری توانمند است. تمرینات مقاومتی به‌عنوان یک «مداخله بازسازنده هویت» عمل کرده و پایداری رفتار سلامت‌محور را از طریق ارضای نیاز به شایستگی تضمین می‌کنند.