فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

در میان گونه‎های مختلف ادبی، متون عرفانی و به‎ویژه تذکره‎های عرفانی که شرح حال عرفا و مشایخ صوفیه را روایت کرده‌اند، به‌سبب اشتمال بر اعمال شگفت‎انگیز و خارق‎العاده‎ای که بر اثر کرامت‎های عارفان رخ می‎دهد، بیشترین شباهت و هم‎سویی را با مؤلفه‎های مکتب رئالیسم جادویی دارند. نگارندگان پژوهش حاضر، از میان تذکره‎های عرفانی و شرح حال عرفا، کتاب مناقب‎العارفین احمد افلاکی را که در شرح حالات و مقامات مولانا و خاندان و اصحاب ایشان است، به‎عنوان جامعۀ آماری این پژوهش در نظر گرفته‎ و به‎ شیوۀ توصیفی‌ـ‌‎تحلیلی به بررسی نمودهای عناصر رئالیسم جادویی در اثر یادشده همت گمارده‎اند. برایند پژوهش نشان می‎دهد که افلاکی نیز مانند نویسندگان پیشرو مکتب رئالیسم جادویی، با کمک قوۀ تخیل بسیار بالا و خلاقیت ادبی و نبوغ هنری قابل‎تحسینی که دارد، عناصر جهان جادو و جهان واقعیت را آن‌چنان خلاقانه در هم می‎آمیزد که منجر به شکل‌گیری کلیّتی واحد و یگانه می‎شود و خواننده را مجاب می‎کند که عنصر جادویی را که در بستری از واقعیت جریان دارد، بپذیرد. وجود عناصری چون هویت‌گردانی، زمان‎پریشی، مکان‌پریشی، آمیزش و تلفیق هنرمندانۀ واقعیت و خیال، کاربرد بزرگ‎نمایی و اغراق و کرامت‎های شگفت‎ و شگرفی که از شخصیت‎های حکایت‎ها سر می‎زند، مناقب‎العارفین را هرچه بیشتر به قلمرو رئالیسم جادویی سوق می‎دهد.