الگوی پراکنش سخت بال‌پوشان (Coleoptera) خسارت‌زای انباری در رویشگاه‌های خرما در ایران

نویسندگان

1 گروه گیاهپزشکی دانشکده کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران. کرج. ایران

2 گروه گیاه‌پزشکی دانشکده کشاورزی، دانشکدگان کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران. کرج. ایران

3 سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، مؤسسه تحقیقات علوم باغبانی، پژوهشکده میوه‌های معتدله و سردسیری، کرج، ایران

4 گروه مهندسی علوم وصنایع غذایی، دانشکده علوم و مهندسی کشاورزی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.

5 پژوهشگاه علوم و فنون هسته‌ای، تهران، ایران

doi
10.22059/ijpps.2024.374395.1007058
چکیده

شناسایی کانون­های آلودگی و تغییرات جمعیت آفات انباری در مناطق مختلف اکولوژیکی یکی از مهم­ترین نیازهای مدیریت تلفیقی آفات در شرایط انبار است. این پژوهش به‌منظور شناسایی فون سخت بال‌پوشان فعال در انبارهای خرمای استان­های خرماخیز ایران، نحوه پراکنش جغرافیایی، پتانسیل استقرار و بهره­برداری از زیست خوانگاه [1] آنها از زیست­بوم انبارهای خرمای شش استان مهم خرماخیز ایران شامل کرمـان، فارس، خوزسـتان، سیسـتان و بلوچسـتان، بوشـهر و هرمـزگان در سال 1401 انجام شد. در مناطق خرماخیز ایران هفت گونه سخت بال‌پوش شاملOryzaephilus surinaemensis ، Oryzaephilus mercator، Tribolium castaneum، Tribolium confusum،Carpophilus hemipterus، Carpophilus mutilatus و Togoderma ganarium فعال بودند. بالاترین دامنه پراکنش این سخت­بال‌پوشان به ترتیب در استان­های (کرمان، فارس و بوشهر)، (کرمان و سیستان و بلوچستان)، (خوزستان و سیستان و بلوچستان)، (خوزستان و سیستان و بلوچستان)، بوشهر و فارس بود. بالاترین نرخ استقرار نسبی مربوط به سخت­بال‌پوش O. surinaemensis  در  استان­های کرمان، فارس و بوشهر بوده است. بیشترین مقدار زیست خوانگاه  بهره­برداری نشده در استان هرمزگان و مربوط به سخت بال‌پوش گونه T. ganarium در استان­های خوزستان و بوشهر ثبت شد. هر چه شاخص زیست خوانگاه  بهره­برداری نشده بالاتر باشد، احتمال طغیان پیش­بینی نشده آن سخت بال‌پوش در انبارهای آن استان بالاتر است. پیش‌بینی توزیع بالقوه آفات، نقش کلیدی در تعیین اثرات تغییرات جهانی بر زیست­بوم­های کشاورزی ایفا می‌کند. [1]. Ecological nich