تغییرات جمعیت سوسک برگخوار غلات Oulema melanopus و برخی دشمنان طبیعی در مزارع گندم شهرستان ورامین استان‌ تهران در شرایط سم‌پاشی و عدم سم‌پاشی

نویسندگان

1 موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور، تهران، ایران

doi
10.22059/ijpps.2025.390167.1007072
چکیده

در سال‌های اخیر، جمعیت و خسارت سوسک برگخوار غلات Oulema melanopus در برخی مناطق کشور افزایش یافته و بررسی تغییرات جمعیت این آفت و همچنین ارزیابی اثر حشره­کش­ها بر آفت و دشمنان طبیعی آن ضروری است. در پژوهش حاضر، تغییرات جمعیت سوسک برگخوار غلات و برخی دشمنان طبیعی شامل کفشدوزک هفت‌نقطه‌ای و مگس سیرفید  در شرایط سم­پاشی و عدم سم­پاشی در مزارع گندم شهرستان ورامین استان تهران بررسی شد. نتایج نشان داد که از هفته اول تا نیمه اردیبهشت حدود 2 لارو سوسک برگخوار غلات در هر ساقه وجود داشت که بیشترین تعداد آن 4/2 لارو به ازای هر ساقه در ۱۲ اردیبهشت بود. پس از آن، جمعیت روند کاهشی داشت. سه روز پس از تیمار با دلتامترین 3/0 در هزار ، فنیتروتیون 1 در هزار، ماترین 2 در هزار و ماترین 5/1 در هزار به ترتیب 4/0، 85/0، 52/0 و 47/0 لارو در ساقه ثبت شد، در حالی که در شرایط بدون سم‌پاشی 12/2 لارو در ساقه وجود داشت. جمعیت لاروهای کفشدوزک پس از سم‌پاشی کاهش یافت، اما دو هفته بعد در تیمار ماترین به وضعیت بدون سم‌پاشی رسید، در حالی که در تیمارهای دلتامترین و فنیتروتیون، جمعیت لاروها ۵۰ درصد کمتر از شرایط بدون سم­پاشی بود. جمعیت لاروهای مگس سیرفید در زمان محلول­پاشی علیه سوسک برگخوار غلات بسیار پایین بود و بنابراین، تحت تاثیر سم­پاشی قرار نگرفت. بر مبنای نتایج، در شرایط استان تهران لازم است از اواسط فروردین تا نیمه اردیبهشت پایش مزارع انجام و در صورت نیاز، کنترل شیمیایی علیه سوسک برگخوار غلات با ترکیبات توصیه شده و کم­خطر انجام شود.