فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

از حروف اضافۀ پرکاربرد زبان فارسی می‌توان به حرف‎های «از، به، در، برای و با» اشاره کرد. این حروف اضافه در جستجوهای پیکره‌ای و بررسی داده‌های زبانی از پربسامدترین تولیدات زبانی هستند و همین بسامد بالا می‌تواند مؤیّد نقش مهمّ این واحدهای زبانی باشد. گروه‌های حرف‌اضافه‌ای در جمله یا در نقش افزوده ظاهر می‌شوند یا نقش متمّمی ایفا می‌کنند. هدف پژوهش حاضر که بر نقش متمّمی حرف اضافۀ «به» متمرکز است، دسته‌بندی معنایی فعل‌های ساده با ظرفیت مفعول حرف‌اضافۀ «به»ای است. در این مسیر از رویکرد لوین در دسته‌بندی افعال زبان انگلیسی بهره‌ گرفته ‌می‌شود. لوین بر این باور است که شباهت رفتار نحوی و ظرفیت‌های نحوی افعال می‌تواند منجر به شباهت‌های معنایی شود. در نوشتار پیش رو حدود (200) فعل سادۀ زبان فارسی که در ظرفیت آن‎ها مفعول حرف‌ اضافۀ «به»‌ای وجود دارد، از فرهنگ ظرفیت نحوی افعال زبان فارسی انتخاب و استخراج شد و سپس تلاش شد تا با الهام از رویکرد لوین، دسته‌بندی معنایی روی این گروه از افعال صورت‌پذیرد. بررسی و دسته‌بندی داده‌ها نشان داد می‌توان این افعال را در هفت طبقۀ معنایی گروه‌بندی کرد. بدیهی است که دستیابی به این طبقات معنایی در فعّالیت‌های مختلفی ازجمله یادگیری زبان و تدریس فعل به‌عنوان هستۀ اصلی جمله بسیار کارآمد است.