برآورد پارامترهای مدل ذخیره موقت برای شبیه‌سازی انتقال آلودگی در رودخانه‌های بستر سنگریزه‌ای

نویسندگان

1 گروه مهندسی آب، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری،ساری، ایران.

2 دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه مراغه،مراغه، ایران،

3 گروه مهندسی آب، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران

4 دانشکده فنی و مهندسی،دانشگاه مراغه،مراغه، ایران.

doi
10.22059/ijswr.2018.244186.667776
چکیده

این تحقیق برای آزمون نحوه تبادل جرم مابین مجرای اصلی و مناطق راکد جریان در آبراهه‌های روباز انجام گرفت. معادلات دیفرانسیلی ذخیره-موقت به‌عنوان معادلات اساسی حاکم بر انتقال و پراکندگی آلودگی انتخاب شده و آزمایش‌های این پژوهش در یک فلوم آزمایشگاهی به طول، عرض و ارتفاع (12، 2/1 و 8/0) متر و بر روی یک بستر سنگریزه­ای انجام شد. شیب­های 001/0، 004/0 و 007/0 و دبی­های 5/7، 5/11 و 5/15 لیتربرثانیه برای انجام آزمایش‌ها انتخاب گردید. برای تخمین پارامترهای چهارگانه این معادلات، از مدل عددی OTIS-P استفاده شده و سپس منحنی­های رخنه مشاهداتی در نقاط مختلف اندازه­گیری باز تولید شدند. انطباق منحنی­های رخنه پیش‌بینی‌شده و اندازه­گیری شده توسط شاخص‌های جذر میانگین مربع خطاها، ضریب کارایی نش – ساتکلیف و متوسط خطای مطلق بررسی شد. حاصل تحقیق بیانگر دقت بالای مدل عددی OTIS-P با مقادیر RMSE بین 031/0 تا 118/0 و شاخص نش- ساتکلیف (Nash-Sutcliffe) بین 48/0 تا 97/0 در تخمین پارامترهای مدل ذخیره موقت می­باشد. در نهایت اعتبار پارامترهای برآورد شده مدل ذخیره موقت با استفاده از عدد بدون بعد دام-کلور تائید شد.