نقش توانهای محیطی درتوسعه پایدار با تاکید بر گردشگری با استفاده از ahp (مطالعه موردی: بخش دیلمان شهرستان سیاهکل)
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران
2 استاد جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد یادگار امام خمینی (ره) (شهرری)، تهران، ایران
3 دانشیار جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد یادگار امام خمینی (ره)(شهرری)، تهران، ایران
doi
چکیده
توانهای محیطی به مجموعه تواناییها و استعدادها و قابلیتهای محیطی گفته میشود که در محیط طبیعی-اجتماعی و اقتصادی وجود دارند. این توانها شامل شکل زمین، جهت و جریان آبها، جنس خاک و رویش گیاهی در محیط طبیعی و ویژگیهای جمعیتی از نظر خصوصیات کیفی جمعیت و فعالیت و نحوه چگونگی توزیع فضایی آن از بعد اجتماعی و ایفای نقش معیشتی گروههای اجتماعی در بستر محیط، چگونگی سازمانیابی فضایی این نقش معیشتی و محیط اقتصادی را به وجود میآورد. هدف از این مقاله تنظیم رابطه انسان، محیط و فعالیتهای او در زمینه گردشگری در پهنه مورد مطالعه است، به گونهای که فعالیتهای اقتصادی، اجتماعی و اکولوژیکی، موجبات ساماندهی فضایی، مکانی و توسعه یافتگی و یا به عبارتی کاملتر، توسعه پایدار منطقه را فراهم کند و میتواند نقش بسزایی در گسترش گردشگری منطقه داشته باشد. روش تحقیق در این مقاله شامل روش کتابخانهای، اسنادی و مراجعه به منطقه مورد مطالعه و عملیات میدانی است. همچنین بعد از جمعآوری دادهها جهت تحلیل این دادهها و شاخصها، از روش AHP استفاده شده است. نتایج حاصل از مدل AHP نشان داد که عامل خاک با وزن نسبی 18/0، عامل شیب با وزن نسبی 15/0 و آب زیرزمینی با وزن نسبی 14/0 بیشترین نقش را در توسعه آبادیهای بخش دیلمان داشتهاند. بعد از این عوامل محیطی عامل اقلیم و کاربری اراضی با وزن نسبی به ترتیب 13/0 و 12/0 قرار دارند. این عوامل به صورت مستقیم و غیرمستقیم در گسترش گردشگری روستایی میتواند بسیار مؤثر باشد و خود جاذب یا دافع گردشگران میگردد.