فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

سفیدبالک پنبه بانام علمی Bemisia tabaci (Gennadius) (Hemiptera: Aleyrodidae)  از آفات مهم محصولات کشاورزی است که خسارت اقتصادی زیادی ایجاد می‌کند. در این پژوهش اثر ترکیب اسپیروتترامات روی سه مرحله مختلف رشدی آفت در چند جمعیت آن، که از استان‌های مختلف کشور جمع‌آوری‌شده بود، مورد مطالعه قرار گرفت. زیست‌سنجی به روش غوطه‌وری دیسک برگی انجام شد. نتایج نشان‌دهنده حساسیت بیشتر مرحله پوره سن دو نسبت به مرحله حشره بالغ و مرحله تخم بود؛ درحالی‌که مرحله حشره کامل کمترین حساسیت را نسبت به اسپیروتترامات نشان داد. بیشترین نرخ مقاومت در مراحل مختلف رشدی، در جمعیت جیرفت مشاهده شد، نسبت مقاومت در حشرات کامل جمعیت های کرج، یزد، پیشوا و جیرفت به ترتیب 6/7، 2/6، 2/4 و 6/9 و در پوره سن دوم به ترتیب 2 ، 2/2، 1/2 و 5/5 محاسبه شد. بررسی آنزیم‌های سم‌زدا حاکی از میزان فعالیت بیشتر آنزیم‌های مونواکسیژناز (43/3 برابر جمعیت پایه) در جمعیت مقاوم جیرفت نسبت به جمعیت مرند بود که نشان‌دهنده نقش مؤثر این آنزیم‌ در ایجاد مقاومت به این حشره‌کش است. با توجه به نتایج به‌دست‌آمده برای جلوگیری از بروز مقاومت استفاده از ترکیبات شیمیایی با شیوه تأثیر متفاوت، که ضمن اثرگذاری بر مراحل مختلف رشدی، بتواند از بروز مقاومت تقاطعی جلوگیری کند، کاملاً ضروری است.