زیست شناسی دمایی کرم گلوگاه انار Ectomyelois ceratoniae Zeller (Lep.: Pyralidae) بر اساس مدلهای خطی روز- درجه و ایکموتو و تاکای
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران.
2 گروه گیاهپزشکی-پژوهشکده کشاورزی هسته ای-پژوهشگاه علوم و فنون هسته ای-کرج-ایران
3 دانشیارگروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران
4 دانشیارگروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زابل، زابل، ایران
doi
10.22059/ijpps.2022.346072.1007009چکیده
کرم گلوگاه انار، (Lep.: Pyralidae) Ectomyelois ceratoniae Zeller ، آفتی اقتصادی، پلیفاژ و با پراکنش جهانی است که بعضی از محصولات باغی و انباری را مورد حمله قرار میدهد. طول دورهی رشدونمو دوره جنینی (تخم)، سنین مختلف لاروی، شفیرگی و کل دورهی نابالغ کرم گلوگاه انار با استفاده از دو مدل خطی روز- درجه و ایکموتو و تاکای در دامنهی دمایی ٣٥-10 درجهی سلسیوس در شرایط آزمایشگاهی بررسی شد. بر اساس نتایج، دما، طول دورهی رشدونمو مراحل رشدی کرم گلوگاه انار را در سطح احتمال یک درصد تحت تاثیر قرار داد و افزایش دما کاهش طول دوره رشـــد و نمو را بدنبال داشـــت. در این تحقیق از مدلهای خطی روز-درجه و ایکموتو و تاکای به منظور توصیف اثر دما بر رشدونمو کرم گلوگاه انار استفاده شد. هر چند هر دو مدل برازش مناسبی روی دادهها داشتند، ولی با توجه به معیارهای آماری، مقادیر برآورد شده توسط مدل ایکموتو و تاکای به عنوان شاخصهای دمایی کرم گلوگاه انار در نظر گرفته شد. بر اساس نتایج به دست آمده از مدل خطی ایکیموتو و تاکای، نیاز گرمایی مراحل رشدی جنینی، کل دوره لاروی، شــفیرگی و کل دوره نابالغ کرم گلوگاه انار به ترتیب 19/46، 73/577، 44/167 و00/831 روز-درجه بود و مقادیر دمای آستانه پایین دمای رشدونمو برای مراحل یاد شده با به کارگیری مدل ایکیموتو و تاکای به ترتیب 29/11، 29/4، 55/4 و 83/4 درجه سلسیوس برآورد شــد.