فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پژمردگی ورتیسلیومی یکی از بیماری‌های مهم بوده که می‌تواند خسارت زیادی را به درختان پسته وارد نماید. قارچ‌ریشه‌های آربوسکولار علاوه بر بهبود وضعیت رشدی گیاهان باعث افزایش تحمل به عوامل بیماریزا می‌گردند. در این تحقیق تاثیر مخلوط سه گونه قارچ‌ریشه‌ آربوسکولار Funneliformis mosseae ، Rhizophagus irregularis وClaroideoglomus etunicatum بر بیماری پژمردگی ورتیسلیومی دو پایه پسته احمدآقایی و بادامی زرند (به ترتیب حساس و مقاوم به بیماری) ارزیابی گردید. مایه-زنی قارچ‌ریشه‌های آربوسکولار (AM) در هنگام کاشت بذرها و مایه‌زنی بیمارگر (Vd) پس از 52 روز، با استفاده از اینوکولوم تکثیر شده روی بستره ماسه-آرد جو-آب مقطر، انجام شد. آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه‌ای کاملاً تصادفی با 5 تکرار در گلخانه اجرا شد. نتایج نشان داد که مایه‌زنی قارچ‌ریشه‌های آربوسکولار در هر دو پایه پسته وزن خشک ریشه و اندام -هوایی، ارتفاع و قطر ساقه، سطح برگ، غلظت عناصر غذایی، پرولین، قندهای محلول، کلروفیل و شاخص کلروفیل را در مقایسه با گیاهان شاهد و مایه‌زنی شده با بیمارگر افزایش می‌دهد. در تیمار AM+Vd، تنها در پایه احمدآقایی حضور بیمارگر باعث کاهش درصد کلنیزاسیون قارچ‌ریشه‌های آربوسکولار در مقایسه با تیمار AM گردید. در انتهای آزمایش شاخص بیماریزایی در تیمار Vd در دو پایه احمدآقایی و بادامی زرند به ترتیب 9/3 و 9/1 بود که در تیمار AM+Vd به 6/3 و 1/1 رسید که کاهش معنی‌داری را نشان می‌داد. نتایج تحقیق حاضر بیانگر این موضوع بود که مایه‌زنی قارچ‌ریشه‌های آربوسکولار با بهبود خصوصیات رشدی، تغذیه-ای و بیوشیمیایی می‌تواند باعث افزایش مقاومت نهال‌های پسته به پژمردگی ورتیسلیومی شود.