تعیین بهرهوری مصرف آب در سامانههای آبیاری سطحی و بارانی گندم (مطالعه موردی بهبهان)
نویسندگان
1 جواد باغانی، استادیار پژوهش، موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
2 فریبرز عباسی، استاد پژوهش، موسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
3 استادیار پژوهش، بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اهواز، ایران
doi
10.22059/ijswr.2017.240752.667747چکیده
این تحقیق با هدف مطالعهای میدانی برای اندازهگیری مستقیم و مزرعهای آب مصرفی گندم تحت مدیریت کشاورزان در یک فصل زراعی (96-1395) در 21 مزرعه از مزارع شهرستان بهبهان انجام شد. مقادیر اندازهگیری شده با نیاز آبی خالص به روش پنمن- مانتیث (سند ملی بهروز شده) و همچنین با مقادیر سند ملی آب مقایسه گردید. نتایج نشان داد که راندمان کاربرد مزرعه از 7/22 تا 7/99 درصد در نوسان بود. میانگین بهرهوری مصرف آب گندم در مزارع با سامانه آبیاری بارانی و سطحی در شهرستان بهبهان معادل 92/0 کیلوگرم بر مترمکعب بود. بالاترین مصرف آب در مزارع زیرپوشش چشمهها به میزان 4626 مترمکعب بر هکتار به ثبت رسید. نتایج مقایسه میانگین نیاز آبی در آزمون تی (t-Test) نشان داد که میانگین سند ملی و بهروز شده به ترتیب با 4/483 و 0/455 میلیمتر در کل دوره رشد، اختلاف معنیداری با هم داشتند. ضرایب همبستگی پیرسون نشان داد که روند تغییرات حجم آب مصرفی، تغییراتی معنیداری در سطح 1 درصد و غیر همراستا با روند تغییرات شاخص راندمان کاربرد و بهرهوری مصرف آب داشت. هرچه دبی مزرعه و حجم آب مصرفی افزایش یابد بهرهوری مصرف آب کاهش پیدا میکند