برهمکنش دور آبیاری و نیترات آمونیوم بر عملکرد رویشی و محتوای آلکالوئید گیاه دارویی مامیران (Chelidonium majus L.) در کشت گلدانی
نویسندگان
1 گروه علوم باغبانی دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان، رشت، ایران
2 گروه مهندسی آب دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان، رشت، ایران
3 گروه علوم باغبانی دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان، رشت، ایران
4 استادیار گروه علوم باغبانی دانشگاه گیلان
5 گروه علوم باغبانی دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان، رشت، ایران
doi
10.22092/ijmapr.2023.360522.3254چکیده
گیاه مامیران (Chelidonium majus L.) با دارا بودن آلکالوئید و خواص فارماکولوژیکی گسترده جایگاه ویژهای در میان گیاهان دارویی دارد. برای بررسی تأثیر دور آبیاری و نیترات آمونیوم روی برخی از خصوصیات دارویی این گیاه، آزمایشی بهصورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در گلخانه تحقیقاتی دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان در سال 1396 انجام شد. فاکتورهای آزمایشی شامل دور آبیاری در سه سطح 4 (I1)، 8 (I2) و 12 (I3) روز و نیترات آمونیوم در پنج سطح صفر (N0)، 45 (N1)، 60 (N2)، 75 (N3) و 95 (N4) کیلوگرم در هکتار بودند. نتایج تجزیه آماری دادهها نشان داد که برهمکنش دور آبیاری و کود نیتروژن بر صفات وزن تر ریشه، وزن تر و خشک اندام هوایی، وزن خشک کل و حجم ریشه در سطح احتمال 5% و وزن خشک ریشه، وزن تر کل، آلکالوئید ریشه و بخش اندام هوایی در سطح احتمال 1% معنیدار بود. بیشترین وزن تر ریشه (68.92 گرم در بوته) در تیمار I2N0 بدست آمد. همچنین، بیشترین وزن تر اندام هوایی (33.54 گرم در بوته) و وزن تر کل بوته (92.92 گرم در بوته) در تیمار I2N4 بدست آمدند. بیشترین آلکالوئید ریشه (1.72 میلیگرم بر گرم وزن خشک) و بخش هوایی (1.23 میلیگرم بر گرم وزن خشک) بهترتیب در تیمارهای I3N1 و I2N0 حاصل شد. بهطور کلی میتوان نتیجه گرفت که تیمار دور آبیاری 8 روز با افزایش مقدار کود از نظر عملکرد و تیمار دور آبیاری 12 روز با مقدار کود کمتر (صفر الی 60 کیلوگرم در هکتار) از نظر آلکالوئید بخشهای مختلف، در تولید گیاه دارویی مامیران کبیر برای کشت گلخانهای قابل پیشنهاد میباشند.