اثر تاریخ کشت و تراکم بوته بر ویژگی‌های رشدی و اجزای عملکرد گوار(Cyamopsis tetragonoloba L.) در منطقه بیرجند

نویسندگان

1 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، واحد بیرجند، دانشگاه آزاد اسلامی، بیرجند، ایران

2 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، واحد بیرجند، دانشگاه آزاد اسلامی، بیرجند، ایران

doi
10.22067/agry.2022.77801.1120
چکیده

به‌منظور بررسی اثر تاریخ کاشت و تراکم بوته بر گیاه گوار (Cyamopsis tetragonoloba L.) آزمایشی به­صورت کرت‌های خرد شده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در سال 1398 در ایستگاه تحقیقات کشاورزی محمدیه بیرجند انجام شد. عوامل آزمایش شامل تاریخ کاشت در چهار سطح (10 اردیبهشت،10 خرداد، 25 خرداد و 10 تیر) به‌عنوان کرت­های اصلی و تراکم در سه سطح (تعداد 11، 17 و 33 بوته در مترمربع) به‌عنوان کرت­های فرعی در نظر گرفته شدند. اثر متقابل تاریخ کاشت و تراکم بوته بر روی صفت تعداد غلاف در بوته در سطح یک درصد معنی‌دار و بر روی سایر صفات اثرات معنی­داری نداشتند. بیشترین تعداد غلاف در بوته از تاریخ کاشت 10 خرداد و تراکم 11 بوته در مترمربع با افزایش 6/249 درصدی نسبت به کمترین تعداد غلاف در بوته از تاریخ کاشت 10 اردیبهشت ماه در تراکم مشابه حاصل گردید. اثرات اصلی تاریخ کاشت و تراکم بوته بر روی کلیه صفات به‌ترتیب به‌جز تعداد شاخه فرعی در بوته و طول غلاف و نیز تعداد دانه در غلاف معنی‌دار بود. بیشترین میزان صفات رشدی و عملکردی از تراکم 33 بوته در مترمربع و از تاریخ کاشت 10 خرداد ماه به­دست آمد. به‌طوری‌که عملکرد دانه در تاریخ­ کاشت 10 خرداد ماه از افزایش 3/79 درصدی نسبت به تاریخ کاشت 10 تیر ماه برخوردار بود و این کاهش عملکرد می‌تواند به‌دلیل برخورد گیاه با دمای نامناسب آخر فصل ­باشد. با توجه به نتایج آزمایش، می­توان بیان کرد که افزایش تراکم گیاهی منجر به افزایش عملکرد دانه و عملکرد بیولوژیک در واحد سطح گردید، بنابراین می­توان چنین نتیجه گرفت که بر اساس شرایط و نتایج این آزمایش، اگر گوار در اوایل خرداد ماه و با تراکم 34 بوته در مترمربع کشت گردد، افزایش عملکرد و اجزای آن دور از انتظار نخواهد بود.