آزمون نتاج جدایۀ ایرانی ویروئید اگزوکورتیس مرکبات در دو پایۀ حساس و متحمل

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه گیاه‌پزشکی، دانشکده علوم و مهندسی کشاورزی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران

2 استادیار، گروه اصلاح نباتات و بیوتکنولوژی، دانشکده تولیدات گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران

3 دانشیار، گروه گیاه‌پزشکی، دانشکده علوم و مهندسی کشاورزی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران

4 استاد، گروه گیاه‌پزشکی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ایران

doi
10.22059/ijpps.2018.261733.1006854
چکیده

ویروئید اگزوکورتیس مرکبات Citrus exocortis viroid (CEVd)، عامل یکی از بیماری‌های‏ مهم اقتصادی به نام اگزوکورتیس مرکبات است‏. در این پژوهش، چندشکلی توالی نوکلئوتیدی و ساختار جمعیت CEVd در دو میزبان متحمل و حساس (به ترتیب، نارنج (Citrus aurantium L.) و سیترنج ((Poncirus trifoliata (L.) Raf. × C. sinensis (L.)) بررسی شد. رونوشت تمام طول برآمده از جدایۀ ایرانی CEVd-S1 در شرایط درون شیشه‌ای‏ جهت آلوده‌سازی‏ مکانیکی نهال‌ها‏ استفاده شد. تنوع ژنتیکی جمعیت‌های‏ CEVd با به‌کارگیری چندشکلی فضایی تک‌رشته‌ای‏ (SSCP) و توالی‌یابی‏ نوکلئوتیدی تعیین شد. بررسی ژنوم ویروئید همسانه‏سازی‏شده در این دو میزبان، تأثیر گونۀ میزبان بر تغییرهای ژنتیکی جمعیت برآمده از یک جدایۀ CEVd را آشکار کرد. نتیجه‏های این پژوهش نشان دادند که ساختار جمعیتی ویروئید اگزوکورتیس مرکبات در دو میزبان حساس و متحمل متفاوت و در میزبان متحمل متنوع‏تر از میزبان حساس است. بررسی ساختار ثانویۀ ترمودینامیکی واریانت‌ها‏ نشان داد که تغییرهای شناسایی‌شده در ژنوم ویروئید در این پژوهش تأثیر چشمگیری در ساختار کلی میله‌ای ‏‏شکل ویروئید نداشته است.