تحلیل فشرده سازی در سینما در چارچوب نظریه آمیختگی مفهومی در فیلم سینمایی رقص در غبار
نویسندگان
1 استادیار گروه زبانشناسی همگانی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران
2 استادیار گروه زبانشناسی همگانی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران
3 دانشجوی دکتری گروه زبان شناسی همگانی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران گروه زبانشناسی همگانی، پردیس علوم تحقیقات خوزستان، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران
4 دانشیار گروه زبان و زبانشناسی، دانشگاه پیام نور، ایران
doi
10.22126/jlw.2019.1031چکیده
فشردهسازی از مفاهیم کلیدی و نقطة عطف نظریۀ آمیختگی مفهومی (فوکونیه و ترنر، 2002) است. این نظریه که در چارچوب معنیشناسی شناختی تدوین شده است، درپی ارائة مدلی شناختی برای ساخت معنا است. فشردهسازی به انسان امکان میدهد تا بهطور همزمان زنجیرههای پیدرپی و پراکندة استدلال منطقی را کنترل و معنای آنها را درک کند. پژوهش حاضر سعی دارد با هدف تبیین فرایند فشردهسازی در ایجاد نوآوری، تصویرسازی و ماهیت پویای ساخت معنا در شبکة آمیختگی مفهومی به بررسی مضامین نهفته در فیلم رقصدرغبار به کارگردانی اصغر فرهادی (1381) بپردازد. یافتهها بیانگر آن است که رابطة حیاتی برونفضاییِ بازنمایی بهکاررفته، از بسامد تکرار بالایی نسبت به سایر روابط حیاتی برخوردار بوده و پس از آن، بهترتیب بسامدِ کاربرد روابط قیاس و تغییر، علّت - معلول و جزء - کل و درنهایت، روابط زمان، واسنجی و مکان قرار میگیرند که در فضای آمیخته در روابط حیاتی درونفضایی یکتایی، هویت، زمانسنجهای، رابطة مقولهای و ویژگی فشرده میشوند. افزون بر این، یافتهها نشان میدهد این نظریه در ایجاد مفاهیم نوظهور و پیوستگی معنایی کفایت قابل قبولی دارد، امّا بهنظر میرسد در بازنمایی انسجام روایی فیلم چندان توانمند ظاهر نمیشود.