برآورد پارامترهای روزانه و ماهانه دمای هوا در استان کردستان با بکارگیری تصاویر سنجنده MODIS
نویسندگان
1 گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه کردستان
2 دانش آموخته کارشناسی ارشد آبیاری و زهکشی، دانشگاه کردستان
3 دانشجوی دکتری هواشناسی کشاورزی دانشگاه کلگری کانادا
doi
10.22059/ijswr.2017.234417.667688چکیده
هدف از انجام این تحقیق، برآورد توزیع مکانی سه پارامتر دمای هوا شامل دمای کمینه، دمای بیشینه و دمای میانگین در مقیاسهای زمانی روزانه و ماهانه در استان کردستان با بکارگیری تصاویر سنجنده MODIS نصب شده بر روی ماهوارههای Aqua و Terra است. برای این منظور، 8 ایستگاه سینوپتیک در استان کردستان انتخاب شدند و برای سالهای 2013 و 2014 در این 8 ایستگاه، دادههای روزانه کمینه، بیشینه و میانگین دمای هوا و همچنین دمای سطح زمین در 4 زمان مختلف شبانهروز با انجام پردازشهایی بر روی تصاویر سنجنده MODIS استخراج شدند. سپس از روش رگرسیون خطی چند متغیره جهت استخراج روابط رگرسیونی بین هر کدام از سه پارامتر دمایی مذکور با دماهای سطح زمین برای کل استان کردستان و جهت سنجش خطا از روش اعتبارسنجی متقابل با بکارگیری سه شاخص میانگین قدر مطلق خطا، میانگین اریبی خطا و ضریب کارایی نش - ساتکلیف استفاده شد. نتایج نشان داد که ارتباطی قوی بین هر سه پارامتر دمایی با دماهای سطح زمین مستخرج از تصاویر ماهوارهای وجود دارد. نتایج حاصل از اعتبارسنجی متقابل نیز حاکی از تطابق مناسب و قابل قبول بین مقادیر اندازهگیریشده سه پارامتر دمایی مذکور با مقادیر برآورد شده توسط روابط رگرسیونی در هر دو مقیاس زمانی روزانه و ماهانه بود به گونهای که شاخص میانگین قدر مطلق خطا برای سه پارامتر دمای کمینه، دمای بیشینه و دمای میانگین در مقیاس روزانه به ترتیب با 7/2، 1/2 و 6/1 درجه سانتیگراد و در مقیاس ماهانه به ترتیب 9/1، 1/2 و 1/1 درجه سانتیگراد بدست آمد که نشاندهنده آن است که مقادیر این پارامترهای دمایی را در نقاطی از استان کردستان که فاقد ایستگاه هواشناسی هستند میتوان با استخراج دماهای سطح زمین از سنجنده MODIS برای این نقاط و بکارگیری این روابط رگرسیونی با دقت مناسب برآورد کرد.