شناسایی ریخت‌شناختی و مولکولی برخی عامل‏ های شبه قارچی ایجادکنندۀ بیماری پوسیدگی طوقه و ریشۀ درختان بادام در استان‌های اصفهان و چهارمحال بختیاری

نویسندگان

1 استادیار، گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه یاسوج

2 استاد، گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان

3 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد، گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه صنعتی اصفهان

doi
10.22059/ijpps.2018.250205.1006827
چکیده

بادام یکی از درختان میوه تیرۀ Rosaceae است که در استان‌های‏‏‏ اصفهان و چهارمحال و بختیاری برای استفاده از دانۀ خوراکی آن نسبت به سایر درختان میوۀ هسته‌دار‏‏‏ بیشتر کشت می‌شود. در این پژوهش، برخی از عامل‏های پوسیدگی ریشه و طوقۀ درختان بادام مورد بررسی قرار گرفتند. بر اساس خصوصیات مورفولوژیکی 53 جدایۀ Phytophthora cactorum (19 جدایه) و Phytophthora cryptogea (21 جدایه) و Phytopythium litorale (13 جدایه) جداسازی و شناسایی شدند. به‌منظور تأیید مولکولی گونه‌های‏‏‏ شناسایی‌شده، تعداد 25 جدایه از بین 53 جدایۀ کل به‌طور تصادفی جهت تعیین توالی، محصول حاصل از تکثیر ناحیه‏های ITS انتخاب شدند. همچنین از جفت آغازگرهای اختصاصی BPhycacL87FRG(F) /BPhycacR87RRG و Cryp1(F)/ Cryp2 برای شناسایی اختصاصی گونه‌ها‏‏‏ استفاده شد. واکنش نهال‌های هشت‌ماهه رقم‏های بادام سنگی، ربیع، شاهرود 12 و پایه GF677 به سه جدایۀ (cactorum P) P1، (P. cryptogea) P32 و (Pp. litorale) P41 در شرایط گلخانه نشان داد که گونه‌های‏‏‏ P. cactorum و P. cryptogea و Pp. litorale به لحاظ بیماری‌زایی‏‏‏ تفاوت معنی‌داری‏‏‏ با یکدیگر دارند. گونه‌های‏‏‏ Pp. litoraleوP. cactorum به ترتیب بیشترین و کمترین بیماری‌زایی را در مقابل همۀ رقم‏های بادام داشتند و رقم‏های سنگی و GF677 به ترتیب بیشترین و کمترین حساسیت را در برابر هر سه گونه از خود نشان دادند. برای پژوهش‌های فیلوژنتیکی، تعداد 9 جدایه (سه جدایه از هر گونۀ P. cactorum، P. cryptogea و Pp. litorale)بر اساس توالی‏یابی‏‏‏ ناحیۀ ITS-rDNA بررسی شدند. این پژوهش اولین گزارش از بیماری‌زایی Pp. litorale روی بادام در ایران است.