فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ماریتیغال (Silybum marianum (L. Gaertn.)) گیاهی با کاربردهای متنوع دارویی است که با انواع شرایط آب و هوایی سازگار است. به منظور ارزیابی تأثیر غلظت‏های مختلف کیتوزان و دی‎اکسیدتیتانیوم (بالک و نانو) بر افزایش عملکرد و شاخص‎های بیوشیمیایی اکوتیپ‎های مختلف گیاه ماریتیغال، پژوهشی زراعی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح آماری بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در دو سال زراعی انجام شد. تیمارهای آزمایشی شامل اکوتیپ‌های ماریتیغال در پنج سطح (بوداکالازی، ساری، خمین، خرم‎آباد و اهواز) و نوع و غلظت الیسیتور در 9 سطح (محلول‌پاشی با آب مقطر (شاهد)، کیتوزان بالک (50 و 100 میلی‎گرم در لیتر)، نانو کیتوزان (50 و 100 میلی‎گرم در لیتر)، دی‎اکسیدتیتانیوم بالک (50 و 100 میلی‎گرم در لیتر) و نانو دی‎اکسیدتیتانیوم (50 و 100 میلی‎گرم در لیتر)) بود. نتایج نشان داد که محلول‎پاشی کیتوزان و دی‎اکسید تیتانیوم (نانو و بالک) در افزایش عملکرد گیاه و آنزیم‎های دفاعی مؤثر بود. تأثیر محلول‎پاشی کیتوزان و دی‎اکسید تیتانیوم در فرم نانو روی صفات مذکور نسبت به فرم بالک و شاهد برتری داشت. براساس نتایج مقایسه میانگین‌ها، با محلول‎پاشی نانوکیتوزان در غلظت50 میلی‎گرم در لیتر، عملکرد بوته افزایش یافت. همچنین، محلول‎پاشی نانوکیتوزان در غلظت 100 میلی‎گرم در لیتر باعث افزایش فعالیت آنزیم‎های دفاعی شد. به‎طور کلی، کاربرد نانوکیتوزان در افزایش عملکرد و همچنین بهبود خصوصیات بیوشیمیایی اکوتیپ‎های ماریتیغال به‎خصوص اکوتیپ بوداکالازی تأثیرگذار بود که می‎تواند به‌عنوان راهکار مناسبی برای افزایش عملکرد این گیاه باشد. همچنین استفاده از این اکوتیپ در برنامه ‎های اصلاحی با توجه به عملکرد بالاتر قابل توصیه است.