فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

شپشۀ آرد یکی از آفات مهم محصولات انباری در سراسر جهان است. در پژوهش حاضر، ابتدا اسانس اندام‌های هوایی گیاه رزماری (Rosmarinus officinalis) میکروکپسوله‌شده و پس از بررسی ویژگی‌های فیزیکوشیمیایی، سمّیت تدخینی آن روی حشرات بالغ شپشۀ آرد Tribolium confusum ارزیابی شد. کلیه زیست­سنجی­ها در دمای 3±27 درجۀ سلسیوس، رطوبت نسبی 5±70 درصد و تاریکی انجام شد. تأثیر حشره­کشی اسانس خالص و اسانس میکروکپسوله‌شدۀ رزماری در غلظت­های 84/115، 24/142، 28/163، 52/187 و 44/203 میکرولیتر اسانس بر لیتر هوا در مدت 24 و 72 ساعت تیمار بررسی شد. نتایج نشان داد، سمّیت تدخینی اسانس میکروکپسول به‌طور معنی­داری کمتر از اسانس خالص است. نرخ مرگ­و­میر اسانس خالص در غلظت 44/203 میکرولیتر اسانس بر لیتر هوا 24 ساعت پس از تیمار به 6/76 درصد رسید و 72 ساعت پس از تیمار به 6/86 درصد افزایش یافت. درحالی‌که اسانس میکروکپسول در همین غلظت در 24 و 72 ساعت تیمار به ترتیب موجب مرگ­ 9/44 و 3/48 درصد از حشرات تیمارشده بود. نتایج این پژوهش نشان داد، روش میکروکپسوله کردن می­تواند راهبردی مناسب به‌منظور دستیابی به فرمولاسیونی (ترکیب‌بندی) با خاصیت رهایش کنترل‌ (مهار)شده برای اسانس رزماری به‌عنوان حشره­کشی گیاهی باشد.