اثر معاملات بلوکی بر عدم تقارن اطلاعاتی: با تأکید بر نقش پوشش رسانهای
نویسندگان
1 استاد حسابداری، گروه حسابداری، دانشکده اداری و علوم اقتصادی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران
2 دکتری حسابداری، گروه حسابداری، دانشکده اداری و علوم اقتصادی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران
3 استاد حسابداری، گروه حسابداری، دانشکده اداری و علوم اقتصادی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران
doi
10.22054/qjma.2026.87852.2706چکیده
معاملات بلوکی با انتقال حجم قابلتوجهی از سهام و افشای اطلاعات خاص شرکت، میتوانند بر فرآیند کشف قیمت و کارایی بازار اثرگذار باشند و از این طریق، بر میزان عدم تقارن اطلاعاتی میان فعالان بازار تأثیر گذارند. ازاینرو، هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر معاملات بلوکی بر عدم تقارن اطلاعاتی با تأکید بر نقش تعدیلگری پوشش رسانهای است. جامعه آماری پژوهش شامل شرکتهای پذیرفتهشده در بورس اوراق بهادار تهران طی دوره زمانی ۱۳۹۳ تا ۱۴۰۳ میباشد. با بهرهگیری از روش حذف سیستماتیک، دادههای مربوط به ۱۰۰ شرکت و درمجموع ۱۹۲۲۷ معامله بلوکی انتخاب و مورد تحلیل قرار گرفتهاند. برای آزمون فرضیههای پژوهش از روش گشتاورهای تعمیمیافته (GMM) استفاده شده است. یافتههای تجربی نشان میدهند که تعداد معاملات بلوکی و نسبت حجم معاملات بلوکی تأثیر مثبت و معناداری بر عدم تقارن اطلاعاتی دارند. همچنین، نتایج بخش دوم پژوهش نشان میدهد که پوشش رسانهای رابطه بین معاملات بلوکی و عدم تقارن اطلاعاتی را بهصورت منفی تعدیل میکند. بهبیاندیگر، در شرکتهای دارای پوشش رسانهای گستردهتر، تأثیر افزایش معاملات بلوکی بر عدم تقارن اطلاعاتی تضعیف میشود. بهطورکلی، ساختار ناکارای بازار سرمایه ایران، تمرکز بالای مالکیت و سطح پایین شفافیت اطلاعاتی موجب شده است که معاملات بلوکی بهتنهایی نتوانند به انتشار مؤثر اطلاعات شرکت و کاهش عدم تقارن اطلاعاتی منجر شوند. بااینحال، گسترش پوشش رسانهای و اطلاعرسانی بهموقع در خصوص وقایع مهم شرکتها، ازجمله انجام معاملات بلوکی، میتواند با افزایش شفافیت بازار، موجب انعکاس بهتر اطلاعات خاص شرکت در قیمت سهام و درنتیجه کاهش عدم تقارن اطلاعاتی گردد.
