بررسی اثرات گل آلوده‏سازی آب در کاهش نشت از کانال انتقال آب به باغات و زمین‌های کشاورزی (مطالعه مورد: شهرستان فردوس، استان خراسان جنوبی)

نویسندگان

1 دانشیار گروه عمران دانشگاه بیرجند

2 دانشجوی کارشناسی ارشد

3 استادیار دانشگاه بیرجند

4 استاد دانشگاه فردوسی مشهد

doi
10.22059/ijswr.2017.211110.667497
چکیده

آب قنوات بلده از طریق کانالی به طول تقریبی 15 کیلومتر به اراضی فردوس می‏رسد. کشاورزان برای کاهش اتلاف آب در کانال انتقال، نسبت به گل‏آلوده‏سازی آب مبادرت می‌ورزند. در تحقیق حاضر با انجام اندازه‌گیری نشت در کانال‌های مختلف در زمان عبور آب زلال و گل‌آلود، اثرات گل‏آلوده‏سازی بر روی اتلاف آب کانال‌ها بررسی ‏شد. اندازه‌گیری نشت در کانال‌های 1 و 2 با آزمایش ورودی-خروجی و در کانال 3 با آزمایش برکه محاسبه شد. نتایج نشان داد که عبور آب گل‌آلود می‌تواند در بازه زمانی 16 ساعت، نشت را 60 تا 67 در صد کاهش دهد. ادامه گل‌آلوده سازی در طی زمان و کنترل فرسایش می‌تواند به 95 درصد کاهش نشت منجر شود. اتلاف آب در اثر نشت از محل‌های ورودی آب به زمین‌های کشاورزی دو برابر نشت از بستر کانال می‌باشد و گل‌آلوده‌سازی آب در آب‌بندی منافذ دریچه‌های آبگیری نیز به شکل مشابه بستر کانال می‌تواند تا 95 درصد نشت را کاهش دهد. در حال حاضر، مهم‌ترین تأثیر مثبت گل‌آلودگی آب قنات بلده در مسیر انتقال به زمین‌های کشاورزی، بستن تمامی درزها و منافذ خروجی آب بازمانده زیر دریچه‌های کشویی می‌باشد.