شناسایی گونههای قارچ آلترناریا در درختان پرتقال استانهای گلستان و مازندران و بررسی بیماریزایی آنها در رقمهای پرتقال
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد بیماریشناسی گیاهی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
2 دانشیار، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
3 استادیار، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
doi
10.22059/ijpps.2017.233507.1006787چکیده
لکۀ قهوهای آلترناریایی و پوسیدگی سیاه پس از برداشت میوه جزو بیماریهای مهم درختان مرکبات هستند. این بیماریها ناشی از گونه های بیماریزای قارچ Alternaria بوده و میتوانند آسیب و زیان اقتصادی به درختان حساس مرکبات و میوه های انبارشده وارد کنند. هدف از انجام این تحقیق شناخت گونه های بیماریزای این قارچ و معرفی رقمهای مقاوم به این بیماری در درختان پرتقال است. به همین منظور نمونه های مشکوک به بیماری آلترناریایی از باغهای این دو استان گردآوری و در آزمایشگاه، در محیطهای PDA و PCA کشت شدند. سپس این قارچها با توجه به ویژگیهای ریختشناختی (مورفولوژیکی)، طبق کلید گونههای آلترناریا شناسایی شدند. همچنین بهمنظور تأیید درستی شناسایی ریختشناختی، شناسایی مولکولی با استفاده از آغازگر (پرایمر)های عمومی ITS1 و ITS4 و توالییابی محصول واکنش زنجیرهای پلیمراز انجام شد. از بین 45 جدایۀ بهدستآمده، 28 جدایه متعلق به گونۀ A. alternata، 12 جدایه مربوط به A. dumosa و 5 جدایه ازA. atra شناسایی شدند. برای ارزیابی بیماریزایی جدایه ها، از چهار رقم پرتقال شامل تامسون ناول، یافا شیرین، خونی سانگین و والنسیا استفاده شد. آزمون بیماریزایی با استفاده از سوسپانسیون اسپور با غلظت 105 اسپور در میلی لیتر روی برگ، میوه و نهال انجام گرفت. نتایج بررسیها نشان داد، جدایههای این سه گونه توانستند در رقمهای تامسون، یافا و والنسیا بیماری ایجاد کنند. اما رقم سانگین در آزمون بیماریزایی روی برگ، میوه و نهال بهکلی مقاوم بوده و جدایههای آلترناریای بهدستآمده نتوانستند بیماری روی این رقم ایجاد کنند. بنابراین رقم سانگین بهعنوان رقم مقاوم به گونههای آلترناریای بیماریزا در پرتقال معرفی شد.