زیست‌شناسی گونۀ جدید سرخرطومی تولید‌کنندۀ مان Larinus trehalanus (Col.: Curculionidae) روی گیاه داروییCousinia stocksii (Asteraceae) در منطقۀ کرمان

نویسندگان

1 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد، گروه گیاه‌پزشکی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

2 دانشیار، گروه گیاه‌پزشکی، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران

doi
10.22059/ijpps.2017.212284.1006725
چکیده

گونه­های سرخرطومی Larinus spp. تولیدکنندۀ مان روی گیاهان دارویی تیرۀ Asteraceae فعالیت می­کنند. در این تحقیق ویژگی‌های چرخۀ ­زیستی سرخرطومی Larinus trehalanus G&Sh به‌عنوان یک‌گونۀ جدید روی گیاه دارویی CousiniastocksiiWinklerدر منطقۀ کرمان در شرایط صحرایی طی سال‌های 1389 و 1390 بررسی شد. این سرخرطومی به‌صورت حشرۀ ­کامل زمستان­گذرانی می‌کند و در منطقۀ کرمان یک نسل در سال دارد. حشرات ماده تخم­های خود را به‌صورت انفرادی درون ساقۀ گیاه میزبان قرار می­دهند و برای محافظت از خشک شدن و دشمنان طبیعی، روی آن را با فضولات خود می­پوشانند. لاروهای تازه خارج‌شده از تخم با حفر سوراخی به درون ساقۀ گیاه میزبان نفوذ کرده و آغاز به تغذیه از شیرۀ گیاهی کرده و روی ساقۀ گیاه میزبان مان ایجاد می­کنند. درون هر مان تنها یک لارو رشد می­کند. در شرایط طبیعی دورۀ رشد و نمو این سرخرطومی از تخم تا ظاهر شدن حشرات کامل آن 7/0±8/45 تا 5/0±5/46 روز طول می­کشد. لاروهای کامل درون کپسول مان ساخته‌شده به شفیره تبدیل می­شوند. حشرات کامل نسل جدید مدتی را روی بوته­های گیاه میزبان سپری می­کنند و پس از خشک شدن کامل بوته، محل­های مناسبی را برای سپری کردن پاییز و زمستان جستجو می­کنند.