بررسی آسیب‌ها و چالش‌های زیست محیطی از منظر آیات و روایات و حقوق موضوعه

نویسندگان

1 دانشیار فقه و حقوق اسلامی، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

2 دانشجوی دکترای فقه و حقوق جزا، پردیس بین‌الملل دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

doi
چکیده

    اسلام در کلیه شؤون و روابط انسانی اعم از روابط الهی و بشری بلکه حتی در پیوندهای انسان بـا حیوانات و دیگر اشیاء دخالت کرده و برای همه مقرراتی وضع نموده است، لیک به یقین در هیچ یک از منابع اسلامی به عنوان محیط زیست حکمی مطرح نشده است ولی بـدون تـردید دربـاره آب، خاک، زمین، هوا، پاکی، ناپاکی، نظافت، آلودگی، طوفان، باد، گرد و خاک، آتش سـوزی، اتـلاف، تسبیب و مـسائلی از این قبیل در آیات و احادیث و سایر منابع احکام و نیز قوانین موضوعی ایران وجود دارد. مهم‌ترین سؤالات تحقیق حاضر عبارت‌اند از: در فقه و قوانین موضوعه حدود و ثغور حقوق محیط زیست تا کجاست؟ آیا در فقه نیز مانند حقوق کیفری ضمانت اجرایی برای خسارت وارد کنندگان به محیط زیست وجود دارد یا خیر؟ با توجه به اینکه موضوع آسیب‌ها و چالش‌های زیست محیطی یکی از مهم‌ترین معضلاتی است که انسان معاصر را بـا چـالش‌های جـدی روبه‌رو کرده است. این مسأله از آن جهت دارای اهمیت است،‌ که علائم تهدید کننده حیات، آشکار شـده و نسل حاضر و آینده را به دلیل آلودگی‌های گسترده زیست محیطی، با تهدید مواجه سـاخته است.