ارزیابی ویژگی‌های فیزیولوژیک، بیوشیمیایی و عملکرد دانه پنج توده بالنگوی شهری (Lallemantia iberica) در شرایط دیم منطقه خرم‌آباد

نویسندگان

1 دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران

2 بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی لرستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، خرم آباد، ایران

3 دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه شاهد، تهران، ایران

doi
10.22067/agry.2021.68788.1021
چکیده

رشد روز افزون مصرف و ارزش بالای اقتصادی گیاه دارویی بالنگوی شهری (Lallemantia iberica) تحقیقات پیرامون عوامل کاشت این گیاه را ضروری جلوه می­دهد. بالنگوی شهری به‌دلیل برخی خصوصیات منحصربفرد می­تواند به‌عنوان یک گونه جدید از گیاهان دارویی در شرایط دیم باشد. به­منظور بررسی خصوصیات کمّی و کیفی پنج توده بالنگوی شهری در شرایط دیم واقع در مزرعه مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع ‌طبیعی لرستان (خرم آباد) در سال زراعی 97- 1396 مورد ارزیابی قرار گرفت. آزمایش به­صورت طرح بلوک­های کامل تصادفی در سه تکرار اجرا شد. تیمار آزمایش شامل پنج توده بالنگوی شهری (تکاب، کلیبر، کردستان، نظرکهریزی و جلفا) بودند. صفات مورد بررسی شامل عملکرد دانه، عملکرد بیولوژیک، وزن هزار دانه، شاخص برداشت، صفات بیوشیمیایی و رنگیزه­های فتوسنتزی بودند. نتایج حاصل از تجزیه واریانس نشان داد که صفات عملکرد دانه، عملکرد روغن، عملکرد موسیلاژ، وزن هزار دانه، عملکرد بیولوژیک و شاخص برداشت تحت اثر توده قرار گرفتند. طبق نتایج مقایسه میانگین بیش­ترین عملکرد دانه، عملکرد روغن، عملکرد زیستی و عملکرد موسیلاژ در توده کلیبر به‌دست آمد و در رتبه بعدی توده تکاب قرار گرفت. کم­ترین عملکرد دانه و روغن نیز در توده جلفا به‌دست آمد. براساس نتایج به‌دست آمده در این آزمایش در شرایط دیم منطقه خرم آباد، توده کلیبر از لحاظ صفات مورد مطالعه نسبت به دیگر توده­ها برتر بود. بر اساس تجزیه همبستگی در شرایط دیم صفت عملکرد دانه بیش­ترین ضریب همبستگی را عملکرد روغن، عملکرد موسیلاژ، عملکرد بیولوژیک داشت.